Tesla Model 3 Darboğazı?

Tesla, 2017 üçüncü çeyrekte toplam 26150 araç teslimatı gerçekleştirdi (14065 Model S, 11865 Model X ve 220 adet Model 3).

35 bin $ fiyatlı ve Temmuz ayında üretimine başlanan Model 3’ten 220 adet teslim edildi; ancak üretim 260 adetle sınırlı kaldı. Tesla, haftalık 5000 adet üretime 2017 sonu itibariyle ulaşılabileceğini söylüyor, 2018’de ise haftada 10 bin adet üretim.

Tesla hisseleri %1 kadar değer kaybetti.

Cüneyt Kozakoğlu bu konuda “Mind the gap between reality (260 per quarter produced vs 5k per week promised) and perception (“the biggest disruption since the iPhone”)” diye bir twit attı.

Aslında bu tarz gecikmeler Tesla’nın sanırım geninde var; örneğin 2016 ikinci çeyrekte de hedefin altında teslimat gerçekleştirmişti. MIT’te Tesla’s Next Broken Promise (bkz) diye bir yazı bile var.

Ben şöyle bakıyorum; Elon Musk elektrikli araç dönemine geçişi kimsenin öngörmediği şekilde ivmelendirdi ve geçmişte yaşadığı onca sıkıntılara rağmen, hedefine doğru ilerliyor.

Şunu da not düşeyim: Tesla projesine Elon Musk 2004’te katılıyor ve 2007’de Roadster üretime girecekken bir sürü talihsizlikler Musk’ın peşini bırakmıyor ve şirketi kurtarmak için neyi var neyi yok ortaya koyuyor (buradan okunabilir).

Tesla, yıl sonuna kadar 10 milyar $ para harcamış olacak ve tek bir cent kâr yok.


Avrupa Otomobil Üreticileri Derneği (ACEA) tarafından açıklanan bilgilere göre Avrupa’da benzinli otomobil satışları 2009 yılından sonra ilk defa dizeli geride bıraktı.

2016 yılının ilk yarısında Avrupa’da satılan otomobillerin %50.2’si dizelden oluşurken 2017 yılının ilk yarısında bu oran 46.3’e geriledi. Aynı dönemde benzinli otomobil satışların oranı ise %45.8’den yüzde 48.5’e yükseldi. 2017 yılının ilk yarısında dizel otomobil satışları 152 bin 323 adet düşerken, benzinli otomobil satışları ise geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre 328 bin 615 adet arttı. ACEA’nın raporuna göre yılın ilk yarısında hibrit, elektrikli ve LPG gibi alternatif motor teknolojisine sahip otomobillerin Avrupa satışında da %35’lik artış yaşanırken, toplam satışlardaki payı %5.2’ye yükseldi.


İnşaatına 2016 Nisan’da başlanan 330 MW gücündeki Çin’in en büyük offshore rüzgar projesi işletmeye alındı. İnşaatı China Huaneng Group tarafından yapılan projenin yıllık 820 milyon kWh elektrik üretmesi bekleniyor. Bu üretimin termik santrallerdeki karşılığıysa 270 bin ton kömür. Proje 500 bin ton CO2 salınımını önleyecek.


Avrupalı e-bike üreticileri Çin’den ithal edilen elektrikli bisikletlere karşı Avrupa Komisyonuna şikayet dilekçesi sundu. EBMA’nın aktardığına göre, 2016’da Avrupa’da 430 bin adet Çin e-bike satılmış, bu sayının 2017’de 800 bin olması bekleniyor.


GM, önümüzdeki yıl 2, 2023 itibariyle de en az 18 yeni ilave elektrikli model piyasaya sürmeyi hedefliyor.


ABB, 150-350 kW güçte şarj istasyonlarını tanıtacak. Chargepoint’s Express Plus sistemine benziyor.


Facebook, reklamları incelemek için 1000 kişi istihdam edecek.

Bunu okuyunca aklıma AI (yapay zeka) gelmişti ve bir araştırmaya göre, şirketlerin AI skorları şu şekilde:

  • Google 47.28 (2014’te 26.5)
  • Baidu 32.92
  • Bing 31.98 (2014’te 13.5)
  • Siri 23.94
  • 6 yaşında çocuk 55.5

Hindistan’lı ride-hailing şirketi Ola (Uber gibi) SoftBank ve Tencent şirketlerinden 2 milyar dolarlık yatırım aldı.

04.08.2017

Musk’ın Zuckerberg’i yapay zeka konusunda kıt anlayışlı olarak nitelendirmesinden sonra; Facebook’un geliştirdiği yapay zeka yazılımı, insanların anlayamayacağı bir dil geliştirdiği için kapatıldı. Bu, Zuckerberg’e “ne olacak yeaaaa, Elon da amma negatif” modunda değerlendirmesinden sonra ders olmuş olabilir 🙂 Gerçi, o ifade, anlayış kıtlığından mıydı yoksa yapmak istediklerinin önüne engel çıkmasını istemediğinden miydi bilemiyorum.

Öte yandan, Çin’li Tencent’in geliştirdiği yapay zeka yazılımı da, Komunist Partiyi yozlaşmış diye nitelendirdiği için kapatıldı. Yazılımın kullandığı ifade şu: “With such a corrupt and incompetent government, can it really live that long?


Elektrikli araçlar, batarya ve şarj istasyonu meseleleri

  • 17 Alman şirketinin oluşturduğu konsorsiyum, hükümetin desteğini de arkasına alarak 34 GWh kapasiteli lithium-ion battery fabrikası kurulumu için düğmeye bastı. Potansiyel lokasyonlar önümüzdeki ay  Terra E Holding GmbH tarafında belirlenecek. Tesisin 2028’de tam kapasiteyle çalışması planlanmış. Global batarya kapasitesi şu anki seviyesi olan 103 GWh civarından 278’e ulaşarak yaklaşık 3’e katlanacak 2021’de.
  • Sun Microsystems Inc kurucularında Bill Joy alkaline’i lityum’dan daha iyi bir seçenek olarak görüyor. Açıklamaları, mesleki körlüğü işaret eder gibiydi, zira, insanların alkalinin şarj edilebilir (rechargable) olduğunun farkında olmadığını söyledi. Bill, Rocky Mountain Institute’s Energy Innovation Summit’te solid-state alkaline bataryasını açıkladı.
  • Toyota ve Mazda, yıllık 300 bin kapasiteli elektrikli araç fabrikası kurmak üzere ortaklığa gittiğini açıkladı. Fabrika ABD’de kurulacak. Çin’de değil.
  • Elektrikli araç ve batarya imalatının madenler üzerindeki etkisine ilişkin bir yazı da şurada.
  • Tesla Model 3 de adeta para yakıyor, 2017’nin ikinci çeyreğinde  1.16 milyar $ harcamışlar.
  • E.ON’un, 350 kW ultra hızlı elektrikli (20 dk içerisinde 400 km menzil) araç şarj istasyonları serisinin ilki 2017 sonuna doğru devreye girecek (2017’nin başında iki şirke işbirliğine gitmişti). E.ON, Danimarka merkezli Clever ile işbirliği yapıyor. E.ON, sadece 1200 standart, 39 da hızlı şarj istasyonu işletiyor (2017 Şubat itibariyle). İlave bilgi: Avrupa Komisyonu, Almanya’nın şarj altyapısının güçlendirilmesi önümüzdeki 4 yıllık süreçte 300 milyon €’yu bulacak harcama yapmasına onay vermişti.
  • UK, Jaguar ile EV adaptasyonunu sağlamayı teminen ulusal şebekenin güçlendirilmesi ve altyapı geliştirilmesi için anlaşma imzalamıştı. Maliyet Bajnalığı da, şebekenin artan elektrikli ve otonom araç ihtiyacının desteklediğinden emin olmak için 484 milyon $ fon sağlayacak.

Petrol şirketlerinin derin denizlerdeki deneyimlerini offshore rüzgar projelerine aktarmaya çalışmasına değinmiş ve bunu bir tür teknolojik yakınsama olarak ifade etmiştim. Bu eğilim her alanda kendini gösteriyor; geleneksel iş kollarındaki şirketlerin varlıkları (arazi, teknoloji vs), iyi yönetildiği takdirde o şirketlerin dönüşümlerinin dinamosu olabilir. Petrol dünyasının en önemli şirketlerinden Shell ve BP, petrol istasyonlarında elektrikli araç şarj ünitesi yerleştiriyor. Örneğin, BP’nin İngiltere’de 3100’e yakın benzin istasyonu var ve CEO Bub Dudley, şarj istasyonu konusunda araç üreticileriyle görüşme halinde olduklarını söyledi. Shell’in ise dünyada toplam 25 binden fazla benzin istasyonu var.


Sıkıntılı bir statüsü bulunan Hürmüz boğazı petrol taşımacılığında 2011-2016 yılları arası liderliğini koruyor. Petrotürk’te yer alan haberde, ABD Enerji Bilgi Dairesi (EIA) verilerine göre 2016 yılında Hürmüz’den günlük ortalama 18.5 milyon varil petrol taşındığı belirtilmiş. Hürmüz’ü 16 ile Malakka, 5.5 ile Süveyş, 4.8 ile Bab’ül Mendep ve 2.4 ile İstanbul + Çanakkale Boğazı izliyor.

2010’ların başlarında İran boğazı kapatmakla tehdit etmişti.


Energy Post’ta çıkan bir yazıda, 2007’de, 2015 yılına gelindiğinde AB’nin 12 adet CCS kurulmuş olması sözü verdiğini (burada); ama bugün ne CCS ne de buna ilişkin plan olmadığı ifade edilmiş. Engie ile Uniper ROAD (Rotterdam Opslag en Afvang Demonstratieproject or Rotterdam Capture and Storage Demonstration Project) olarak bilinen CCS projesinden çekildiğini Haziran ayında açıkladı. CCS ile ilgili temel problem, çok yüksek ilk yatırım maliyeti.

Almanya’nın kömür santrallerini kapatma konusunda isteksizliği tekrar kendini gün yüzüne çıkarttı. Çevreciler 2030’da kömür istemeyedursun, kömürün o yıllarda en az %15 paya sahip olacağı tahmin edilmektedir. Halihazırda elektrik üretiminde ithal kömür %17, yerli kömür ise %23 paya sahip (toplam %40).

Kömür ile alakalı daha önceki yazı için şuraya tıklanılabilir (The role of coal in Europe’s power mix).

Sinan Küfeoğlu denen eleman AB’yi enerji konusunda göğe çıkartıp Türkiye’yi gömmüştü değil mi!


IKEA, LG Chem ve Solarcentury işbirliğine gitti ve Birleşik Krallık’taki müşterilerine çatı tipi GES teklifi sunmaya başladı. 3.3 kWh ile 6.5 kWh arasında kapasiteli batarya içerir sistemin başlangıç fiyatı 9000 $..

Site burada.


Büyükçekmece Gölü’ne kurulan Türkiye’nin ilk yüzer güneş enerji santrali (GES) havadan görüntüsü burada. 240 kW gücündeki GES, 960 adet 260W gücünde Bereket Enerji’nin tedarik ettiği polikristal fotovoltaik panelden oluşuyor. Açıklamaya göre, GES, su yüzeyini %70 oranında havadan izole ediyor.


Türkiye’nin enerji ithalatı bu yıl Ocak-Haziran döneminde geçen yılın aynı dönemine göre %32 artarak 17 milyar 144 milyon 263 bin USD oldu. Emre Alkin Hocanın ifade ettiği üzere, petrol 50 $ üzerinde durmakta başarılı gibi ve Türkiye’nin cari açık ve enflasyon ile ilgili söylemleri revize etmesi gerekebilecektir.

Artan enerji fiyatları Rusya’nın petrol ve gaz gelirlerini de artırdı. Federal Gümrük Servisi’nin (FTS) verilerine göre, ülkenin petrol ihracatı gelirleri bu yılın Ocak-Haziran döneminde 2016’nın aynı dönemine göre %38.7 artarak 45.6 milyar dolara, doğal gaz gelirleri de %19.5 artarak 17.9 milyar dolara yükseldi. Ülkenin doğal gaz ihracat hacmi de %8.6’lık artışla 103.6 milyar m3 olarak gerçekleşti. OPEC ile varılan petrol kısıntısı anlaşması sonrası günlük petrol üretimini 300 bin varil kısmayı taahhüt eden Rusya, Temmuz ayı itibarıyla günlük üretimini 307 bin varil azaltmıştı.


Uluslararası basında #YEKA ihalesi yansımaları (Bakan Albayrak açıklamaları)

İhale için en ucuzu diyenler, en ucuzun Meksika olduğunu falan söyleyenler çıktı. Doğrusu şu: fiyat anlamında en ucuzu Fas’da geçen sene yapılan 850 MW gücündeki ihale; ortalama 30 USD/MWh, en düşük 28 ile neticelenmişti o ihale. Öte yandan, Meksika’da Enel’in kazandığı ihalenin fiyatı 32 USD/MWh idi. Bizimkisi ise 34.8 USD/MWh ile tamamlandı. Ancak, bizim YEKA’nın önemli bir farkı ülkemizi üretim ve teknoloji geliştirme üssü haline getirme hedefinden hareketle fabrika ve AR-GE merkezi kurma şartına sahip olması, bu da esasen projeyi farklı bir kefeye koymaktadır.

Grafik: Evolution of average auction prices for onshore wind energy (IRENA bağlantısı)

Grafik

28.03.2017

Çin’li internet devi Tencent, 1.8 milyar $ karşılığında Tesla’nın %5’ini aldı. Bu, Tesla’nın Çin pazarı açısından önemli bir gelişme, her ne kadar 2016 yılında Çin geliri 1 milyar $’ı geçmiş ve önceki yılları 3’e katlamış ols da, Tesla, 2014’te girdiği pazarda tökezliyordu. Tencent,  Çin merkezli araç paylaşım girişimi Didi Chuxing’in sahibi ve harita şirketi NavInfo Co ile HERE şirketlerinde ise hissesi var.

Haberde, 2016 Mart’ta duyurulan ve 373 bin ön sipariş alan Model 3’ün Çin satışları için Tencent’in sahibi olduğu WeChat platformunun kullanılabileceği belirtilmiş.


Ve Uber’in otonom aracı kaza yapıp yan yatar. Uber de programını askıya alır.