21.12.2017

Karapınar YEKA-1 GES ihalesi kapsamında kurulacak Fotovoltaik Güneş Modülü Fabrikası ve AR-GE Merkezi Temel atma töreni bugün (21/12/2017) gerçekleştirildi. Yine bugün, Siemens Türkiye Alçak Gerilim Şalt Cihazları Fabrikası GOSB’da törenle açıldı.

Her iki tören de hayırlı olsun inşaAllah.

Bilgi: YEKA-1 GES ihalesini Kalyon – Hanwha ortak girişim grubu kazanmıştı. Hanwha, teknoloji sağlayıcısı sıfatıyla yer alıyor projede.


Moldovyalı iş adamı Anatolie Stati ve şirketlerinin Kazakistan Hükümeti aleyhine açtığı dava nedeniyle, Kazakistan Ulusal Fonu’nun 22 milyar USD’lik varlığı The Bank of New York Mellon tarafından donduruldu.


Guardian’da Hinkley Point C nükleer projesine ilişkin uzun bir eleştiri yazısı kaleme alınmış. Yazıda değinilen hususlar şu şekilde;

  • Santralin halihazırdaki maliyeti 20.3 milyar £ olarak tahmin ediliyor (ama hükümet, tüketicilere maliyetinin 30 milyar £ civarında olacağını söylüyor). Alım garantisi 35 yıl.
  • Santralin tasarımı yeni ve tartışmalı. Çalışıp çalışmayacağı belirsiz. Santral için “It is the construction of a house of cards” benzetmesi yapanlar var, yani karttan ev gibi, güvensiz.
  • Tony Blair döneminde Kabine’nin hazırladığı raporda (2002), nükleer santralin kurulması riskini özel sektör üstlenmeli deniliyordu ve 2003’ün sonlarına doğru Hinkley C’nin kurulmaması gerektiği ve nükleerin geleceği olmadığı ifade ediliyordu.
  • Haziran 2006’da hükümet U dönüşü yaptı (The Energy Challenge) ve nükleerin, emisyon azaltımı ile kesintisiz enerji için gerekli olduğu vurgulandı.
  • Andrew Stirling, hükümetin nükleer konusundaki tutkusunun arkasında konuşulmayan bir sebep olarak herhangi bir milletin askeri nükleer yetkinliği olmaksızın hayatta kalamayacağı düşüncesi yatıyor.
  • Blair’den görevi devralan Gordon Brown hükümeti Haziran 2008’de, yeni nükleer santralin kurulacağı duyuruldu ve Hinkley C listenin başındaydı.
  • O dönem başlayan finansal kriz, E.ON ve Centrica firmalarının nükleer finansmanından vazgeçmelerine neden oldu. British Energy 2008’de EDF’e satıldı, aylar sonra 8 tane UK nükleer santraline 2.5 milyar £ ödedi. 2008’de 150 milyar € değeri olan EDF, şu anda 30 milyar € değere sahip.
  • UK devletiyle EDF arasındaki finansal görüşmeler Ekim 2013’te tıkandı ve hükümet EDF’e 35 yıllık alım garantisi sundu (92.5 £/MWh ve enflasyon tabi).
  • Aralık 2013’te Avrupa Komisyonu, EDF’e yapılacak ödemenin AB genelinde elektrik fiyatlarını etkileyebilecek kadar yüksek olduğuna hükmetti. En büyük endişelerden birisi de toptan satış fiyatlarıyla EDF’ye taahhüt edile fiyat arasındaki fark idi (yaklaşık 50£).

vs vs…

(yazının tamamı için)


Kobe Steel, 500 müşteriyi etkileyen skandaldan (veri saptırma) yöneticilerin bilgisi olduğunu söyledi.

* Şirket, ürünlerin dayanıklılık ve dayanım değerlerinin sertifikalarda yanlış gösterilmiş (bunla da sınırlı değil). 


Elliott Management’ın Uniper’deki hissesini yüzde 7.38’e çıkarmasının ardından, aktivist yatırım fonu olarak bilinen Knight Vinke hissesini yüzde 5.02’ye çıkardı ve bu hisseyi Fortum’a vermeyeceğini söyledi.


Çin’li SAIC, 2025’ten itibaren elektrikli olmayan araç satışlarını durduracak.


Shell, UK’de 825 bin müşteriye gaz ve elektrik tedarik eden First Utility şirketinin %100’ünü  satın aldı.

13.12.2017

Paris’te düzenlenen One Planet zirvesinde Dünya Bankası’nın Başkanı Jim Yong Kim, 2019’dan itibaren up-stream (arama-çıkarma) petrol ve gaz finansmanı sağlamayacağını; ama müstesna durumlarda fakir ülkelerin enerjiye erişimini teminen gaz projelerine finansman düşünülebileceği söylendi.

Bunu okuyunca aklıma Shell’in Avrupa’da elektrikli araç şarj istasyonları konusundaki atağı ile aynı Shell’in Hindistan’daki petrol istasyonu sayısını artırma gayreti geldi.

One Planet zirvesinde, ayrıca, Tony de Brum deklarasyonuyla gemi nakliye sektörüne Paris Anlaşmasına uyum kapsamında acil eylem çağrısı yapıldı (gemi sektörü global CO2 emisyonunun %2’sinden sorumlu).

Zirvedeki önemli kararlardan biri de, Avrupa Komisyonu’nun, iklim değişikliğiyle mücadele çerçevesinde ayırdığı 9 milyar €’luk fon. External Investment Plan’ın bir parçası olarak kullandırılacak olan fon, sürdürülebilir şehirler ile tarım ve temiz enerji alanlarına odaklanacak.

İklim değişikliğiyle mücadele kapsamında şuna da değinmek gerek; NET Power tarafından hayata geçirilen gaz santralinde gaz, hava ile değil de oksijen ile yakılıyor.


GES haberleri

  • Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nce yayınlanan Türkiye Güneş Atlası burada.
  • Pakistan Sinhd yönetimi Dünya Bankası desteğiyle 50 MW gücünde GES ihalesi düzenleyecek.
  • Çin’li China Three Gorges New Energy Co, 2017’nin Temmuz’unda inşaatına başladığı 150 MW gücünde yüzer GES’in bir kısmının işletmeye alındığını ve tamamen 2018’in Mayıs’nda devreye alınacağını söyledi, capex 151 milyon $. Halihazırda en büyük yüzer GES 40 MW gücünde.

Shikoku Electric tarafından işletilen Japonya’daki Ikata nükleer santralinin 3. reaktörünün çalıştırılmasına yönelik olumlu kararı bir üst mahkeme bozdu.


Google, Çin’de AI merkezi açıyor. Google’ın arama, e-mail, drive hizmetleri Çin’de yasak; ama Çin’den vazgeçmek mümkü değil maalesef


Petrol fiyatlarını önümüzdeki yıllarda etkileyecek 5 faktör (FT yazısı)

  • Forties boru hattı (400k bbl/d kayıp, Arabistan’ın OPEC’e taahhüt ettiği kesintiye eş)
  • Talep
  • OPEC ve Rusya
  • Venezuela
  • US-shale (non-opec supply)

Bu arada, OPEC, petrol piyasasının 2018 sonlarına doğru dengeye ulaşmasını bekliyor.


Enerji depolama girişimleri fon toplamaya devam ediyor. ESS Inc, Alman BASF liderliğindeki fonlamadan 13 milyon $ topladı. ESS, all-iron akış pili geliştirip üretiyor, sistem 8 saat kesintisiz enerji sağlayabiliyor.


Good Energy, NewMotion ile imzaladığı pilot anlaşma kapsamında şirketin Wiltshire’deki ofisine şarj istasyonu kurduruyor. NewMotion, Shell tarafından 2017 Ekim ayı içerisinde satın alınmıştı.


Toyota’yı takdir ediyorum; inandıkları hidrojen yakıt hücresi konusunda çalışmalarına aralıksız devam ediyorlar. Bu bağlamda, FuelCell Energy ile birlikte, 2020’de devreye alınması beklenen Tri-Gen santralini kuruyor. Santral, 2.35 MW gücünde ve günlük 1.2 ton H2 üretebilecek.


Hapı yuttuk, Bitcoin için Bakan düzeyinde saadet zinciri açıklamaları geldi. Sn Zeybekci’nin Bitcoin’i anlamasını beklemiyorum da, Mehmet Şimşek neden böyle şeyle diyor onu anlamadım.


2015 yılı başlarında Cosa firmasından Emre Bey’i Harbiye’deki ofisimize çağırarak çalıştığım şirket için bir cihaz geliştirilmesini istemiştim. Ev içindeki sigorta kutusuna monte edilebilen (fusebox) bir şey. Bu cihaz, evdeki cihazların tüketimlerini ayrıştıracak ve maliklerin tasarruf yapmasını sağlayacaktı. Geliştirilmesini istediğim bu cihazı yapmış o firma (bkz). Normalde energy disaggregation algoritmasıyla çalışıyor bu cihazlar, Cosa hangi teknolojiyi kullanıyor bilemiyorum; ama hayırlı olsun dedim mail atıp da kendilerine. Hem üzüldüm hem sevindim, biz hiç yapamayacaktık zira.


#TarihteBugün: Saddam Hüseyin, 13 Aralık 2003 tarihinde 9 aylık saklanma sonunda yakalandı.

01.12.2017

SK Innovation, Macaristan’da li-on batarya fabrikası kuracak. 777 milyon $ yatırımla kurulacak fabrika 7.5 GWh/yıl kapasiteli olacak ve 2020 yılı başlarında üretime başlayacak.

LG’de Polonya’da fabrika kuruyor.

Türkiye’nin sanırım hiç cazibesi yok.


EPDK Nihai YEK listesini yayınladı.

2018 YEK Nihai Liste Analizi_20171201

(tablo daha büyük boyutlu olarak buradan görülebilir)

Türkiye elektrik piyasasıyla alakalı 2 önemli diğer haber de şu şekilde:

  • BOTAŞ, doğal gaz santrallerine uygulanan fiyatı yükseltmiş.
  • EPDK, ST limitini de 2400 kWh’den 2000’e düşürdü.

Shell ve PetroChina ortaklığındaki Arrow Energy ile Shell tarafından işletilen Queensland Curtis LNG arasında 27 yıllık JV imzalandı. Anlaşma kapsamında, Arrow’un Surat Basin’deki (surat havzası) 5 trilyon m3’lük gaz rezervi çıkartılacak.


Google, kullandığı tüm elektriği rüzgar ve güneş santrallerinden off-set eden ilk şirket oldu. Toplamda 3 GW gücü aşılmış (twit).


Dünkü notta, li-on batarya yapımında kullanılan metallere duyulacak ihtiyacın yıllara sari şekilde ne olacağına ilişkin grafiğe yer vermiş (bkz) ve nikel, alüminyum ile bakır elementlerinin her birisine olan talebin 250-300 bin ton seviyelerine çıkacağını belirtmiştim.

Ülkemizde nikel işletmecilik tesisi varmış, 2007’de Zorlu Grubu tarafından satın alınan ve üretime 2016’da başlayan tesise bugüne kadar 600 milyon $ yatırım yapılmış. Tesisin hikayesi vs buradaki haberde.


GM başkanı Dan Ammann, kentsel yoğunluğun fazla olduğu bölgelerde otonom taksi filosunun 2019’da hizmet vermeye başlayabileceğini söyledi.


Tesla, Almanya’nın teşvik programından faydalanmak için aracındaki bazı özellikleri opsiyonel yapmak suretiyle Model S’in teşvik almaya uygun olmasını sağlamış; ama bu, hile olarak değerlendirilerek Tesla Model S teşvik kapsamındaki araçlardan çıkartılmış.


Statoil, İskoçya’da devreye aldığı dünyanın ilk yüzer rüzgar santraline depolama sistemi entegre edecek. Younicos, söz konusu santrale 1MW/1.3MWh kapasiteli batarya entegrasyonu konusunda Statoil ile çalışacağını söyledi.


Euro Alanı’nda işsizlik oranı Ekim ayında düşüşünü sürdürerek %8.8’e indi. İşsizlik oranı 2009 yılından bu yana ilk kez Eylül ayında %9 düzeyinin altına gerilemişti.


ABD’li CME Group, Bitcoin ile vadeli alım satım işlemlerine 18 Aralık’ta başlıyor. Nasdaq Inc 2018’de benzer işlemlere başlamayı planlıyor. Bu haber, 9-10 bin $ bandında dolaşan BTC fiyatını 11 bine tekrar yaklaştırdı. Bu arada, bizim Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), sanal para birimlerine dayalı spot veya türev işlemler yapılmaması gerektiğine ilişkin aracı kurumlara yazı göndermiş.

Son bir gelişme de şu; PwC Bitcoin ile ödeme kabul edeceğini açıkladı.

27.11.2017

Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu (UAEK) Başkanı Yukiya Amano, İran’ın uluslararası güçlerle yaptığı nükleer anlaşmada kendi üzerine düşen şartları yerine getirdiğini açıkladı.


OPEC’in Rusya’yı yanında tutma ihtiyacı üzerine Bloomberg’de çıkan yazıda, Vladimir Putin için “enerji dünyasının yeni çarı” benzetmeleri yapılmış ve kendisini OPEC’in hükümdarlığına taşıdığı ifade edilmiş. 2016 yılındaki Viyana anlaşması sonrası petrolün fiyat seyri grafiği.

TransCanada’nın South Dakota boru hattındaki sızıntı nedeniyle hattan petrol sevkiyatının durdurulmasının da etkisiyle, fiyatlar şu sıralar 63$ üzerinde seyrediyor, bu geçici bir durum; ama toplantıyı nasıl etkiler bilemiyorum.

İçimden bir ses (bi gülme geliyor burada) petrolün 70’e doğru yolu var diyor (30$’lardan gelinen seviyeyi gösteren bir grafik).


Japon Ministry of Economy, Trade and Industry (METI) tarafından düzenlenen 500 MW’lık solar ihalesindeki geçerli tekliflerin toplam gücü 140 MW (bkz). Talebin bu kadar düşük kalmasının sebebini bilemiyorum. En düşük teklif (0.15$) FiT’ten (0.214$) ortalama %28 daha ucuzmuş.


FT’deki enerji dünyasının geleceği Çin’de yapılacak başlıklı yazı, Çin değişirse her şey değişir temasını işlemiş; ama biraz saçmalamışlar gibi geldi bana. Sadece, Çin gaz ihtiyacının ⅓’ünü ithal ediyor oluşu ve Çin’de 1.115 trilyon m3 shale gaz ve belki tight oil rezervinin varlığına atıf önemliydi kanaatindeyim.


Bitcoin, beklenildiği üzere 10 bin $ eşiğini aşacak gibi Aralık ayı içerisinde ve Bitcoin Energy Consumption Index’e göre (bkz), BTC mine etmek için 1 yılda sarfedilen elektrik miktarı an itibariyle 30 TWh’den fazla. Bu miktar dünya elektrik sarfiyatının yüzde 0.13’üne karşılık geliyor ve Bitcoin eğer bir ülke olsaydı, dünyanın en çok elektrik tüketen 64. ülkesi olacaktı. BTC’nin sarfiyatı ülke tüketimlerinin yüzde kaçına karşılık geliyor sıralaması burada.


Karsan, BMW ile Jest+ başta olmak üzere geliştirdiği bazı elektrikli araçlar için elektrikli motor ve batarya tedarik sözleşmesi imzaladı.


Shell de, Ionity ile, Avrupa’daki 80 tane istasyonuna 350 kW DC özellikte hızlı şarj sistemi kurulması konusunda anlaştı. Ünitelerin kurulacağı ülkeler şunlar: Belgium, France, the Netherlands, Austria, the Czech Republic, Hungary, Poland, Slovakia, Slovenia, UK.


4.1 kW güçte güneş panelleri, 30 kWh kapasiteli pil ve şarj istasyonu; Envision Solar tarafından kurulan bu sistemlerde her gün 150 mil yolculuk için enerjiyi sağlayabiliyor.

#GününSözü: People readily believe what they want to believe. Julius Caesar

12.10.2017

Shell, Hollanda merkezli NewMotion elektrikli araç şarj istasyonu şirketini satın aldı. Bugüne kadar toplam 50 binden fazla kamuya açık (public) şarj istasyonu kurulumu gerçekleştirmiş ve 100 bin adet de kart kullanıcısı bulunan NewMotion, aynı isim altında faaliyetlerine devam edecek.

Daha önce Engie de EV-BOX isimli şirketi satın almıştı.

Türkiye’deki 21 elektrik dağıtım (ve/veya perakende) şirketinden birisinin hissedarı olsaydım bu meseleye nasıl yaklaşırdım acaba diye düşünüp duruyorum. Mer’i mevzuat gereği elektrik, satmak amacıyla alınamaz, yani kullanmak için alabilirsin. Diyelim ki mevzuat düzenlendi ve şarj istasyonları için istisna getirildi (getirilmese de otopark ücreti veya kullanım zamanı adı altında ücretlendirme yapılabilir).

Neyse, her 1 kWh için 1 kr. kâr elde edildiğini varsayalım. Buna göre, 1 TL için 100 kWh elektrik satılmalı. 40-50 kW kapasiteli hızlı bir şarj istasyonu bugün 15 bin $ + KDV mertebesinde, yani TL olarak toplam 64 bin lira (kur 3.6’dan).

1 TL kâr için 100 kWh elektrik satılmalıysa, 64 bin liranın çıkması için toplam 6.4 milyon kWh (6.4 GWh) elektrik satılmalı (bu, 2 MW gücündeki HES’in ortalama yıllık üretimine denk denilebilir).

Diğer varsayımlara gelince;

  • 100 km için 18 kWh elektrik sarfiyatı
  • Araç başı yıllık km 20 bin (araç başı sarfiyat 3600 kWh/yıl)

Sonuç olarak, 6.4 milyon kWh elektrik sarfiyatı için yılda toplam 1777 araçlık menzil yapılmalı. Yatırımın kendini 5 yılda çıkarmasını beklesek, T0 anından itibaren her sene başı ilave 350 araç  sisteme dahil olmalı ki 5. yıl sonu itibariyle 1750 araçlık menzile ulaşalım (ülkemizde 2016’da satılan bataryalı elektrikli sayısı 36 ve 2017 ilk yarısında da 40, kaynak).

Devam edelim; 28 kWh kapasiteli bir bataryaya sahip 1 araç yaklaşık 30 dk. içerisinde şarj olur 50 kW güçte. Buna göre, 1777 araç için toplam 888 saat gerekiyor. 1 yılda 8760 saat var; ancak insanların bu public şarj istasyonlarında araçlarını şarj etme imkânına ancak günün 1/3’lük kısmında sahip olacağını düşünebiliriz. Buna göre, 888 saatin 2820 saat (8760/3) süresince efektif kullanılması gerekiyor ki, bu da pek olası olmayacaktır ve en iyi ihtimalle 5. yıl başı itibariyle ilave yatırım gerekecektir.

1 şarj istasyonu üzerinden hesap yapıldığı için, sisteme dahil olan araçların bu istasyondan şarj olduğunu varsaydık, ülkemizdeki araç sayısı artsa da bunların X istasyonuna bağlanması da olası değil. Yani, bölgesel olarak 1777 araçlık yoğunluğa erişmek ciddi bir şey. İsanbul için bile.

Meraklıları için not: Hyundai Ioniq Electric ile yapılan şu test videosu izlenmeye değer.


Birleşik Krallık’ta Perşembe günü yayımlanan taslak yönetmelik, 11 milyon elektrik ve gaz kullanıcısına uygulanacak tarifelere tavan fiyat uygulaması getiriyor. Uygulama 2018’den önce yürürlüğe girecek gibi değil, zira Ofgem’in mevzuatta düzenlemeye gitmesi gerekiyor. Öte yandan, Ofgem, halihazırda 3 milyon müşteriyi kapsayan vulnerable tarife için fiyat tavanı uygulamasının, 1 milyon ilave müşteriyi kapsayacak şekilde genişleterek devamına karar verdi.

Böyle uygulamalar genel olarak, müşterilerin alternatif tarife arama isteğini ortadan kaldırdığı için piyasa hareketliliğini engeller. E.ON CEO’su da bu çerçevede eleştiriler getirmiş taslağa.


Putin, kripto para birimlerinin çok fazla risk barındırdığını ifade ederek, bunların düzenleyici bir çerçeveye oturtulmasının gerekliliği üzerine açıklamalarda bulundu ve çok fazla engel konulmamasının da ayrıca önemli olduğunu söyledi.

Putin’in para birimlerine atfettiği riskler şu şekilde: para aklama, vergi kaçakçılığı ve terörizm için kaynak


Paris, 2030 yılı itibariyle ulaşım anlamında emission-free hale gelebilir mi? 12 milyon nüfuslu Paris’te toplam ne kadar elektrikli araç bilmiyorum; ancak 2015 yılı satışı 6587 idi. Tabi, şehrin ulaşımda emisyondan arındırılması sadece elektrikli araç satışıyla alakalı olmayacaktır, metro, toplu taşımanın elektrikli hale getirilmesi, bisiklet kullanımının yaygınlaştırılması ve şehre benzin-dizel araç girişinin yasaklanması vs bunu destekleyici unsurlar olabilecektir. Bu bağlamda çıkan haberlerden birisi burada mesela.

Bunu Cüneyt Kozaoğlu’yla da paylaştım Twitter’da ve “This is ‘pedestrianizing’, not ban on cars. Common to all political declarations is a huge ambiguity. Never really clear what they mean.” şeklinde cevap verdi. Altı çizgili kısma %100 katılıyorum.


Toyota, Japon nüfusunun giderek yaşlanması ve gençlerin de araç satın almaya ilgisizliği nedeniyle 20 yıla yakın süredir aralıksız düşen araç satışlarının etkisiyle ülkede sattığı araç modeli sayısını yarıya indirmeyi planlıyor (şu anda 60 ve 2025’e kadar 30’a düşürülecek).

Ülkenin nüfusu 2016 itibariyle 127 milyon ve 2016’da 308 binlik azalmayla nüfus son 50 yılın en düşük seviyesine gerilemiş.


Akbank Ripple ile anlaşmış. Dubai’de de bir banka anlaşmıştı. Çok seviniyorum bu haberleri okuyunca, zira elimde tam 322 adet Ripple var 🙂

Bir türlü beklenen yükselişi vermedi bu kripto para birimi, belli aralıkta gidip geliyor.

28.09.2017

Kendini futurist diye tanımlayan insanlar var. Mühendisler yıllarca çalışır, AR-GE yapar, futurist tipler de bunlardan nemalanmaya çalışır ve mesela her şeyi otonom arabaya bağlarlar (güneşe de bağlar vs…). Geçenlerde birisi paylaşmış; “2018’de ilk otonom araçlar piyasaya sürülecek, 2020’de tüm endüstri bundan etkilenecek ve artık bir araba sahibi olmak istemeyeceksiniz ve yolculuk esnasında çalışabileceksiniz. Bu durum şehirleri de değiştirecek, ne de olsa artık arabanızda çalışıyorsunuz ve İstanbul’da çalışan birisi mesela İzmit’te ailesine yakın ikamet edebilecek vs…” (altı çizgili ifade bana ait)

Bu şeyleri okurken gerçekten sinirleniyorum. Adamlar, olayı arabaya bağlamak için “insanlar otonom araç sayesinde arabada da çalışacak” demiş. He arkadaş he, insanlar da zaten aslında 7/24 çalışmak istiyor da yolda geçen zaman, yemek vs nedeniyle çalışamıyorlar. Aslında bir hap ile günü geçirmeyi de çok istiyoruz; çünkü 7/24 çalışmak istiyoruz. Araba sahibi olmak da istemeyecekmişiz. Ya sabır.

Bundan bahsetmeme sebep olan şey ise, MTV’ye 2018’den itibaren gelecek %40 zam. Bundan önce de 2016 Kasım’da ÖTV’ye zam yapılmıştı. Ama, bunlara rağmen trafiğe kaydı yapılan araç sayısı 2017 Ocak-Temmuz döneminde (128088) 2016’nın aynı dönemine göre (90749) %41.1 artmış. Hasılı, bizim hükümetimiz insanların araba almamasını sağlayacak galiba diyecek gibi oluyorum; ama istatistik başka konuşuyor.


Siemens, güneş enerjisi fiyatlarının 2020’den önce 2 cent/kWh seviyelerine düşeceği öngörüsüyle  piyasaya yeniden girmeyi değerlendiriyor.

Bu arada, Fraunhofer Institute for Solar Energy Systems ISE, fotovoltaik modüllerin güç ölçümü hassasiyetini %1.3 değerine, ölçümlerin güvenilir tekrar edilebilirliğini ise %0.4 değerine indirdi (ilk kaynak) (duyuru).


#TarihteBugün: 28 Eylül 1938’de, benzinle çalışan ilk fonksiyonel otomobillerden birini icat eden ABD’li Charles Duryea vefat etti. Yalnız çok ilginçtir, patent başvurusunu Duryea Motor Wagon olarak yapmış ve birlikte çalıştığı kardeşi Frank’ı sadece mekanikçi olarak istihdam ettiğini iddia ederek tüm hakkın kendisinde olduğu konusunda mücadele etmiş.


Cezayir Oran’daki Ahmed Ben Bella International Airport çatısına 1.39 MW güçte GES kurulacak. Soliwind tarafından geliştirilecek proje için 15900 m2 alanda 5362 solar modül kullanılacak ve üretilecek 2 milyon kWh elektrik enerjisiyle havalimanının ihtiyacının %30’u buradan karşılanabilecek.


İngiltere merkezli Johnson Matthey, büyümesini öngördükleri elektrikli araç pazarına yönelik, yüksek yoğunluklu batarya malzemelerine (katod ağırlıklı) 2018’de 200 milyon £ yatıracaklarını açıkladı.


Shell’in petrol istasyonuna koyduğu elektrikli araç şarj istasyonu görüntülendi. Benzin pompalarını andırıyor 🙂


Çin, 2018’de başlayacağını açıkladığı %8 emisyon-free araç satışı zorunluluğunda değişikliğe gitti. Yeni uygulamanın adı “cap-and-trade” politikası ve bu politikayla, yıllık 30 bin araç üreten ya da ithal eden markalar, düşük emisyon salınımı yapan ya da emisyon salınımı yapmayan araç oranında 2019’da %10’u, 2020’de %12’yi yakalamak zorunda. Eğer yakalanamazsa kredi satın alacaklar.

EV Obsession

  • EnBW, ABB’den 68’i bu yıl içerisinde teslim edilmek üzere toplam 117 adet şarj istasyonu sipariş etti (2017/09). İstasyonlar Tank&Rast’ın alanlarına kurulacak (Tank&Rast 350 adet benzin istasyonu ile 390 servis alanı işletiyor). Daha önce (2017 Temmuz’da) otoban güzergahlarına 1000 tane istasyon kuracağını duyurmuştu EnBW.
  • Engie, bugüne kadar 20 ülkede 40 binden fazla istasyon kurulumu gerçekleştirmiş olan EVBOX’ı satın aldı (2017/03). Ayrıca, batarya depolama çözümleri geliştiren Green Charge Networks’ün %80’ini satın aldı (2016/05).
  • RWE’nin bölünmesiyle kurulan Innogy şarj istasyonları kuruyor. RWE Almanya’da 100. elektrikli araç şarj istasyonunu 2017 Nisan’da devreye aldı. RWE’nin şarj istasyonların en farklı özelliği, ödeme ve şarj verilerinin yönetilmesinde ethereum esaslı blockchain teknolojisini kullanıyor olması. Innogy’nin (RWE) bu konudaki partneri Share&Charge. RWE, ayrıca slock.it ile yaptığı iş birliğiyle de şarj istasyonlarının otomatize şekilde işlemesine yönelik çalışmalar yürütüyor.
  • E.ON’un 350 kW ultra hızlı elektrikli (20 dk içerisinde 400 km menzil) araç şarj istasyonları serisinin ilki 2017 sonuna doğru devreye girecek (2017’nin başında iki şirke iş birliğine gitmişti). E.ON, Danimarka merkezli Clever ile işbirliği yapıyor (Clever Danimarka’lı utility’lerin kurduğu bir şirket ve EV-BOX gibi donanım yapmıyor). E.ON, sadece 1200 standart, 39 da hızlı şarj istasyonu işletiyor (2017 Şubat itibariyle).
  • Enel, enerji depolama şirketi Demand Energy’yi satın almıştı (2017/01).
  • Danimarkalı elektrik şirketlerince ElaadNL diye bir koalisyon oluşturuldu ve bu koalisyonun Renault ile 2016’da imzaladıkları anlaşmanın ilk fazıyla, Utrecht bölgesine 1000 adet güneş panelli (10 bin panel) akıllı şarj istasyonu kurulacak. İkinci fazda, vehicle2grid modeli geliştirilecek.
  • BP’nin İngiltere’de 3100’e yakın benzin istasyonu var ve CEO Bub Dudley, şarj istasyonu konusunda araç üreticileriyle görüşme halinde olduklarını söyledi.
  • Dünyada toplam 25 binden fazla benzin istasyonu olan Shell, perakende gelirlerinin %20’sinin içten yanmalı motor harici araçlardan gelmesini planlıyor.

Elektrik şirketlerinin şarj istasyonları konusundaki aksiyonlarına değinmişken, Çin’li China Southern Power Grid Co. and China Yangtze Power Co. şirketlerinin Finlandiyalı Elenia Oy elektrik dağıtım şirketine 3.6 milyar $’a talip olduklarını belirtelim. Elenia, 420 bin konut ve iş yerine elektrik ve ısınma hizmeti veriyor.

İngiltere’nin ve Fransa’nın ardından, İskoçya da 2032 itibariyle, benzin/dizel yakıtlı yeni araç satışlarının durdurulmasını planlıyor. Tüm bunlar konuşmadan ibaret olsa da ciddi bir akımın varlığı aşikar.


Morgan Stanley 2022 yılı itibariyle, Citigroup Inc ise 2030’a kadar enerji ihtiyacını tamamen yenilenebilir kaynaklardan karşılayacağını söyledi ve RE100’e üye oldu.


#TarihteBugün (23 Eylül):

  • 1933’te, Standard Oil şirketinden jeologlar Arabistan’a gitti. Sebep ise şu: keşfedilen devasa Ghawar petrol sahasının araştırılması, sondajı ve petrolün çıkartılarak sevkedilmesi için Temmuz ayında Suudi Kral Abdel Aziz tarafından Standard Oil şirketine imtiyaz verilmişti.
  • Neptün, 1846’da Alman astronom  Johann Gottfried Galle tarafından keşfedildi.

UK’nin The Smart Meter Implementation Program (SMIP) 2020 itibariyle her eve akıllı bir gaz ve elektrik sayacı ile in-home display kurulabilmesini amaçlıyor (program kapsamında toplam 104 milyon parça ekipman kurulumu söz konusu). Programın amacı, enerji tüketimini %5-15 arasında düşürmek. Program 11 milyar £ bütçeye sahip (+1.5 daha geleceği düşünülüyor), müşteri başı 200 £. Programın 5 yıllık reklam bütçesi 100 milyon £. 2016 üçüncü çeyrek sonu itibariyle yapılan kurulum adedi elektrikte2.35 milyon, gazda 1.69 milyon. Bu, hedefin %7’sine karşılık geliyor. 2020 itibariyle nihai hedefin yakalabilmesi için her gün 40 bin gaz ve elektrik sayacı kurulumu yapılması gerekiyormuş. Programın uygulanmasında karşılaşılan sorunları 3 farklı boyutta ele alan Vulnerability and resistance in the United Kingdom’s smart meter transition başlıklı makale okunmalı.

Dimensions

22.08.2017

UK gaz ve elektrik piyasası regülatörü Ofgem, elektrik dağıtım şirketlerinin yeni elektrik aboneliği taleplerine layıkıyla karşılık verilmemesinden ötürü, ülke genelindeki 6 dağıtım şirketine toplamda 13.9 milyon £ ciro kesintisi cezası verilebileceğini söyledi.


DHL, DHL Cubicycle adını verdiği elektrikli kargo bisikletleriyle taşımacılık deniyor (YouTube). DHL’nin ana şirketi Deutsch Post (DP), 2014’ün Aralık ayında StreetScooters şirketini satın almıştı.


Kuveyt, 2018 başlarında 1 GW kapasiteli güneş ihalesi düzenlemeyi planlıyor. Maliyetinin 1.2 milyar $ olması beklenen ihaleye katılmayı planlayan 07 Eylül’e kadar başvuru yapması gerekiyor.


Rooftop Solar Photovoltaic (PV) Installation Market by Technology, Grid-type, and End Use: Global Opportunity Analysis and Industry Forecast, 2017-2023 konulu bir rapora göre;

  • Çatı tipi GES pazarı 2016’da 29 milyar $ değere sahip ve pazarın 2023’te 65 milyara ulaşması bekleniyor.
  • Ticari çatı uygulamaları 2016 yılında pazarın yaklaşık yarısına karşılık geliyor.
  • Almanya tek başına 2016 yılı Avrupa’daki toplam kurulumun yaklaşık yarısını oluşturuyor.

Bu arada, Nuclear Energy Institute’e göre faaliyetteki nükleer santrallerin toplam gücü 391.5 GW ve güneş enerjisi kurulu gücünün bu sene sonu itibariyle bunu geçmesi beklenmekte, 2022’ye gelindiğindeyse güneş nükleerin 2 katı kurulu güce ulaşacak.

Panel verimlilikleri de önemli ve konuyla alakalı şurada PV CellTech Conference’ta yapılan sunum var. Konuyla alakalı haber de burada.


CEFC China Energy, Rus petrol devi Rosneft’ten pay almak istiyor.


Güriş, Aydın Germencik’te 22.6 MW güçte jeotermal santralini devreye aldı. 8 rüzgâr, 6 jeotermal 6 HES ile toplamda 767 MW kurulu güç kapasitesine ulaştı.


Northel Elektromekanik, Aselsan işbirliğiyle 300 kW gücündeki rüzgar türbini için Türk Loydu akreditasyonunu tamamladı ve TSE TS EN 61400 belgesini aldı.


Fiat Chrysler Grubu (FCA), INTEL, BMW ve MOBILEYE öncülüğünde kurulan Otonom Sürüş Teknolojisi geliştirme işbirliğine katıldı. Koalisyson 2021’de tam otonom aracı geliştirmeyi hedefliyor.


IEA Natural Gas Information Overview 2017

  • 2016 yılı gaz imalatı 3613 milyar m3 ile 2015’e göre %0.8 yüksek (29.1 milyar m3) gerçekleşti. Gaz üretimi 2009’daki ekonomik krizi takiben her yıl artan şekilde yükseliyor. Gaz tüketimiyle 3648 milyar m3 olarak gerçekleşti.
  • Avustralya 2016’da en büyük 10. gaz üreticisi.
  • Dünyanın en büyük 5. gaz üreticisi Katar’ın üretimi 2016’da 1.3 milyar m3’lük artış gösterdi.
  • İran 2004’ten bu yana dünyanın en büyük 3. gaz üreticisi konumunda.
  • Cezayir, 2016’da 92.4 milyar m3’lük üretimle dünyanın en büyük 8. üreticisi oldu.
  • OECD Avrupa ülkelerinin ithalatı 2016’da 17.7 milyar m3 yükseldi ve bu ülkeler dünya boru hattıyla gaz ithalatının %50’sini temsil ediyor. 17.7 milyar m3’lük artış UK’deki artan talebin neden olduğu %21.5’lik artış ile Hollanda’nın düşük üretim nedeniyle %13.3’lük ithalat artışından. Avrupa’ya boru hattıyla gaz tedariğinde Rusya 20.3 milyar m3, Cezayir 11.1 milyar m3 paya sahip.
  • Katar 2016 itibariyle OECD Asya’ya en çok LNG ihraç eden ülke statüsünü Avustralya’ya kaptırdı, Katar’ın payı %24.1. Avustralya ayrıca ilk kez Meksika’ya da LNG tedarik etti.
  • Gaz ve LNG fiyatları 2014’ten bu yana düşüşte.

Şekil: Map of LNG movements in the OECD

Map of LNG movements in the OECD

Shell LNG Outlook

  • Global gaz talebinin 2030’a doğru artışında elektrik üretimi %45’lik artış gösterecek.
  • Gaz tüketiminde en çok artış %39 ile Asya bölgesinde olacak.
  • 2016 gaz ithalatındaki artışa en çok Çin etki etti.
  • Avrupa gaz ithalatında LNG’nin payı 2035’e doğru artacak, Rusya’nın payı bir miktar azalacak gibi.

Grafik: 2016 import growth

Imports


German Energiewende – Arguments for a renewable energy future

  • Almanya’da yenilenebilirlerin elektrik üretimindeki payı 2000’deki %6 seviyesinden 2016’da %32’ye çıktı.
  • Almanların %93 yenilenebilirleri destekliyor.
  • 2014 yılı verilerine göre, yenilenebilir sektörü kömür madenciliğinden çok fazla istihdam sağlıyor.

Energiewende için Almanların savaş sonrası en büyük altyapı projesi deniliyor.

Ek bilgi: 15 Ağustos Çarşamba günü toplam 1013 MW’lık onshore rüzgar projesine lisans verildi (ihaleye yapılan başvuruların toplam gücü 2927 MW idi). PRojelerin çoğu Almanya’nın doğusunda geliştirilecek olup, ihale ortalama fiyatı 4.28 € cent/kWh (Mayıs ayındaki ihale fiyatı 5.71 idi).

02.08.2017

Gündemimde kazık bir haber var. Vatan’dan Meltem Kara’nın haberine göre Otopark Yönetmeliği değişiyor. 01 Ocak 2018’de yürürlüğe girmesinin beklendiği belirtilen taslak ilginç, zira şunlar öngörülmekteymiş;

  • Eskiden 3 daire başına 1 otopark alanı zorunluluğu daire başı hale geliyor. Üstelik, toplu konut inşaatlarında, kamu kurum  ve kuruluşları, sinema, tiyatro gibi yapılarda, hastanelerde ve otellerde otopark ihtiyacının parselinde veya bina bünyesinde karşılanması zorunlu oldu, yani otopark bedeliyle kurtulamıyor bunlar.
  • Her 50 park yerinden biri, elektrikli araçlara uygun olarak düzenlenecek.
  • Bütün otopark türlerinde, otopark alanının yüzde 1’i kadar ilave bir alan, bisiklet ve motosiklet park yeri olarak ayrılacak.

Değişiklikteki yaklaşımlar güzel; ancak inşaat maliyetleri yükselecektir. O nedenle “kazık bir haber” nitelendirmesi yaptım.


Gelecek, elektrikli (plug-in/hibrit) – dizel – hidrojen yakıt hücreli araçlardan oluşacak. Menzil söz konusu olduğunda elektrikli araçların alacağı daha çok mesafe var. Yakıt hücreli araçlar denildiğinde de maalesef elektrikli araçlardan daha da geride; güvenlik, maliyet (dolum istasyonu ve araç maliyeti) anlamında.

Yakıt hücreleri forkliftlerde kullanılıyor halihazırda ve Bloomberg’de çıkan bir habere göre Plug Power isimli şirket yıllardır müşteri arıyormuş ve sonunda Amazon’la 10 tane ambarda kullanılmak üzere anlaşma sağlamış. Benzer şekilde, Wallmart, Plug Power şirketiyle 600 milyon $’lık anlaşma yapmış Haziran’da ve forkliftlerin kullanıldığı ambar sayısını 2’ye katlamayı planlıyormuş (58 adet). ABD’de toplam 600 binden fazla forklif varmış ve bunların %3’ten azı hidrojen yakıt piliyle çalışıyor. Bu arada, Toyota dünyanın en büyük forklif imalatçısıymış ve Toyota aynı zamanda hidrojen yakıt piline odaklanan da yegane şirket diyebiliriz.


Bugün bir diğer önemli husus da Alman otomotiv devleriyle hükümetin toplantısı. CEO’lar, yetkilileri dizelin geleceği olduğuna ikna etmeye çalışacaklar. Alman otomotiv üreticileri, Tesla, Nissan gibi elektrikli araç üreten şirketleri yakalamak için zamana ihtiyaç duyuyor. Alman şirketlerin elektrikli araç konusundaki durumlarını resmetmeye çalışalım:

  • VW de 2025’te 30 yeni EV modelini piyasaya sunmuş olmayı hedefliyor. Daimler, 2025’e kadar 10 adet EV modeline 10 milyar € bütçe ayırmış. Morgan Stanley’e göre, EV dönüşümü nedeniyle VW 2025-2028 yılları arasında zarar yazacak.
  • VW CEO’su Matthias Müller, “Tesla S modelinin başarısı Phaeton planlarını gözden geçirmemize bizi zorladı.” ifadesini 2017 Mart’ta kullandı.
  • VW CEO’su Matthias Müller, satış adetlerinden hareketle, EV piyasasının halen niş (niche) bir pazar olduğunu ve VW’nin EV piyasasını bunun ötesine taşımak amacıyla önümüzdeki 5 yıl içerisinde 9 milyar €’luk yatırım yapacağını söyledi. Ancak, öte yandan, 22 milyar $ da daha verimli içten yanmalı motor teknolojisi geliştirilmesine yatırım yapacaklarını ifade etti. Bunu 2017 Mayıs’da dedi.
  • VW de, Anhui Jianghuai Automobile (JAC Motors) ile ortaklık kurup Çin’de yılda 100 bin elektrikli araç satmayı ve yolculuk paylaşım girişimi Didi’ye araç satmayı planlıyor. İlaveten, VW’nin Çin ülke müdürü, elektrikli araç kotasının nasıl uygulanacağı konusundaki belirsizliklere rağmen, gelecek yıl VW’nin tam elektrikli aracı Çin’de piyasaya süreceğini söyledi. Daimler de, Didi ile birlikte ne geliştirebiliriz diye konuştuklarını söylemişti.
  • VW Almanya’da kendi batarya fabrikasını kurma planı yapıyor (2 milyar $’lık bir
    plan).
  • Audi, emisyon skandalından sonra, 2022’ye kadar 10 milyar €’luk maliyet kesintisiyle (AR-GE kesileceği söylenmiş) elektrikli araç için fon sağlamayı planlıyor. Şirketin ayrıca 7 üst düzey yöneticisinden 4’ününü görevleri değişiyor.

Elektrikli araç işi, yılda 100 milyona yakın aracın satıldığı bir dünyada elbette niş gibi gözükebilir; ama düşünüldüğünden daha hızlı bir şekilde adapte olunuyor ve 2040’lı yılların nasıl olacağı az çok tahmin edilebiliyor. Bu konuyla alakalı kendi değerlendirmem burada (era of EV).

İlave bilgi: Almanların 2016 yılı araç motoru ihracatı 228, makine 170, kimya 107, elektronik 100 milyar EURO (grafik). 2015 Eylül’den bu yana Almanların dizel araç satışlarındaki payı düşüyor (%50’lerden 42’lere kadar gerilemiş) (grafik).


Hong Kong’lu milyarder Li Ka-shing akıllı sayaç (su ve eleketrik) geliştiren Alman Ista International GmbH şirketini borçlarıyla birlikte 4.5 milyar € karşılığı satın aldı (işlem rekabet otoritesi tarafından onaylandıktan sonra tamamlanacak).

Şirketin geçen yılki satış geliri 850 milyon € (12 milyon kişiye).

İlave bilgi: Panasonic, elektrik anahtarları, priz ve sayaç geliştiren Türk şirketi Viko’yu 2013’ün Kasım’ında 460 milyon $’a satın almıştı.


#Shell  – Düşük petrol fiyatları ve Shell’in yeşil yol arayışı (bağlantı)

Shell CEO’su Ben Van Beurden geçtiğimiz hafta demişti ki “gelecekteki aracım elektrikli olacak”. Bundan kısa süre önce de İstanbul’da düzenlenen 22nd World Petroleum Congress’de temiz New Energies bölümüne, yenilenebilir enerji ve elektrikli araçlar için 1 milyarlık harcama yapacaklarını söylemişti (Shell CEO’su hidrojen yakıtlı araçlarda, LNG’li ve yeni nesil bio yakıtlarda gelecek görüyor). Nitekim, 2017’nin aşında Toyota ile 7 tane hidrojen dolum istasyonu için işbirliğine gitmişti.

CEO’nun yatırımcılarını ikna etme konusunda başarılı sanırız. Zira, Shell ve SoftBank birlikte, 5 milyar $ değerlemeyle Asya’nın en büyük yenilenebilir enerji şirketi olan Singapur merkezli Equis Energy’yi satın almak için teklif verdiler. Portföyünde güneş, rüzgar ve hidro projeleri olan şirketin işletmedeki gücü 4.4 GW, inşaat halindeki (+geliştirilmekte olanlar) gücüyse 6.7 GW.

Teklif verenler arasında Engie de var (Japon finansal holding Orix ile birlikte). Engie’nin 1000 MW’lık rüzgar YEKA ihalemize katılmadığını hatırlatalım.

Yakınsama (petrol ve rüzgar)

Teknolojide yakınsama bilinen bir şey, convergence deniyor. Açık deniz petrol platformları sayesinde derin deniz projeleri geliştirilmesi konusunda petrol şirketleri çok deneyimli. Bunu çok iyi bilen Statoil New York sahillerinde rüzgar çiftliği geliştirmek için lisans aldı. Shell de, deniz aşırı rüzgar santrallerinde de pay kapmaya çalışıyor


Kısa kısa haberler

  • Zorlu, Filistin elektrik şirketi JDECO ile MoU imzaladı.
  • Şarkıcı Will.i.am tarafından2016’da kurulan i.am+, ev otomasyon sistemi geliştiren #Wink’i satın aldı.
  • Tesla Model 3 chip Alman Infineon’dan.
  • Toshiba chip birimini bir türlü elinden çıkaramadı. Süreç tekrar durmuş.
  • Rusya’nın, Siemens gaz türbinlerini Kırım’a gönderdiğinin ortaya çıkması sonrası, daha fazla Rus gerçek ve tüzel kişisine yaptırım uygulanması için Almanya’nın getirdiği öneri AB tarafından destekleniyor. Nihai karar ise henüz verilmedi.

31.05.2017

ETKB’nin son elektrik dağıtım hizmetleri kamuoyu araştırması sonuçlarını Elder’in X. Sektör Toplantısı’nda Bakan açıkladı. 22608 denekle hanede yüz yüze yapılan araştırma sonuçlarından bazıları  şu şekilde:

  • Elektrik hizmeti memnuniyet sıralamasında ilk 3 şirket Meram, GDZ ve ADM. Ortalama olarak memnuniyette geçen yılın Mart ayına kıyasla %20 kadar bir artış var.
  • Elektrik şirketlerinin özel olduğunu bilen insanların oranı %68.6
  • Elektrik hizmetini devletin daha iyi verdiğini söyleyenlerin oranı azımsanmayacak kadar yüksek çıkmış; ancak çelişkili gibi, zira çok yüksek bir oran da elektrik hizmetlerinden memnunum demişti.
  • Türkiye’de aylık elektrik faturası 2017 Mart itibariyle 105.79 TL imiş. 130 TL ve üzeri fatura veren oranı %19 kadar. 100 TL altı ise %55 kadar. En yüksek fatura ortalaması 130 TL ise SEDAŞ bölgesinde.
  • Son 1 yılda;
    • elektriğim hiç kesilmedi diyenlerin oranı %28
    • nadiren kesiliyor diyenler ise %40
  • Son 1 ayda
    • elektriğim hiç kesilmedi diyenlerin oranı %40
    • nadiren kesiliyor diyenler ise %26
  • Ankete katılanların %50’si kaçak elektrik kullanım sebebi olarak geçim sıkıntısını göstermiş. %38’i de kötü niyet demiş.
  • Çağrı merkezlerinin performansı da iyi, cevaplama oranı ortalama %94.54
  • Kesintilerden önceden haberdar olmayan tüketicilerin oranı da yüksek çıkmış.

İstinaf mahkemesi, elektrik faturasındaki kayıp kaçak bedelini geri almak için dava açan ve çıkarılan yeni yasayla davaları reddedilen abonelerden yargılama gideri alınmayacağına karar verdi. Bilgi: Kanun yolu istinaf ve temyiz olarak ikiye ayrılmıştı ve böylelikle Yargıtay’ın iş yükünün azaltılması amaçlanmıştı.


Economist’te çıkan şu yazıyı okumak gerek.  Yazının başlığı “The alphabet of success“. Yazıdaki Google İK Direktörü üst düzey bir mühendisin, sıradan bir mühendisten 300 kat daha değerli olduğu vurgusu inanılmaz. Yazı, Google, GE, Coca-Cola, Kraft vb şirketlerin hayatta kalma becerilerini çok iyi açıklıyor.


Goldman Sachs 2017 petrol fiyat beklentisini aşağı yönlü revize etti. Buna göre, Batı Teksas petrolü için 2017 ortalama fiyat tahmini 54.80 dolar/varil seviyesinden 52.92’ye, Brent petrolü beklentisi de 56.76 dolar/varilden 55.39’a çekilmiş oldu. 2018-2020 dönemi ortalama fiyat beklentisi ise 50 dolar/varil.

İlaveten, kaya gazı üretiminde verimlilik artışının 2020 sonuna kadar yüzde 3-10 aralığında olmaya devam edeceğini tahmin etmekteymiş Goldman ve kaya gazı üretiminde artışın önüne geçilmesi için 2018-2019 petrol vadelilerinin 50 dolar/varil veya altında kalması gerektiğini vurgulamış.


Engie, ABD’li Sungevity’den Avrupa İşletmesi olan Solar Spectrum’u satın aldı. Sungevity Mart ayında iflasını açıklamış ve Mahkeme, şirket varlıklarının 50 milyon $’a Northern Pacific Group‘a satışına izin vermişti. Avrupa’nın Belçika, Almanya, Hollanda ile UK ülkelerinde faaliyeti olan Sungevity’nin Avrupa’daki merkezi Hollanda ve 90 kadar çalışanı var.


IBM, sürücüsüz otomobillerin bilişsel yetilerinin artırılmasına yönelik bir patent aldı. Habere göre, yeni patent ile kazanılan yetiler, acil bir durumda otonom bir aracın kontrolünün insan sürücüye ya da araç kontrol işlemcisine dinamik bir biçimde devredilmesine olanak sağlıyor.


Brand Finance dünyanın en değerli petrol ve gaz şirketleri sıralamasında #1 Shell, #2 Sinopec…