22.01.2018

Şirketler 2017’de dünya genelinde 5.4 GW enerji alım anlaşması (PPA) imzaladı ve bununla birlikte, 2008’den bu yana global ölçekte kümüle anlaşmaya esas kapasite 20 GW’ı aştı. 2017 yılında imzalanan PPA’ların 2.8 GW’ı ABD’de gerçekleşti, AB’de ise 1 GW kapasite geçildi.


IMF, 2018 yılı global ekonomik büyüme beklentisini yüzde 3.9’a yükseltti. Bu, bölgesel gerginlikler ve OPEC üyeleriyle Rusya’nın iş birliğinin 2018 sonrası da devam edeceği yönündeki demeçler hepsi birlikte petrol fiyatlarının 65-70$ bandında kalmasını sağlayabilir (mi?).


Kenya’lılar, ülke GDP’sinin %2’sine tekabül eden 16.5 milyar $ değerinde parayı Bitcoin olarak tutuyormuş. Bu oran Rusya’da yüzde 5, Yeni Zelanda’da 4, Ukrayna ve Güney Afrika ile Kolombiya’da yüzde 2.

#HODL 🙂


World Economic Forum’un 2017 yılı enerji tedarik kalitesi sıralamasında Türkiye 137 ülke arasında 50’de yer aldı. Yemen en kötü, Nijerya ise en kötü ikinci sırada.


Shell, şoförlere yoğun taksi talebinin olduğu bölgeleri bildiren uygulaması FarePilot üzerinden Uber tarzı taksi rezervasyonu yapılabilmesi için izin başvurusunda bulundu. Ancak, şimdilik, test amaçlı sunulması planlanan hizmet sadece ticari servisler (business-to-business) için kullanılacak, yani herkese açık olmayacak.


2010 yılında yaşanan Deepwater Horizon kazasının BP’ye faturası 65 milyar $. BP CFO’suna göre, maliyet, 50$/bbl fiyat seviyesinde yönetilebilir (güncel fiyatlar 69$ seviyesinde).


Naftogaz, Mart ayından önce Rusya’dan gaz ithalatının başlayacağını söyledi. Basına konuşan yetkili, bunun kendilerinin niyeti olduğunu da belirtmiş.


ZincNyx Energy Solutions’ı satın alan MGX Minerals CEO’su Jared Lazerson’a göre, ZincNyx 2019’dan itibaren çinko esaslı akış pilleri için seri üretime başlayacak. Firma, saatlik 5 kW çıkış (discharge output) sağlayabilen 20 kWh kapasiteli bir pili 16 bin USD’ye üretmeyi amaçlıyor, muadil Tesla pilin maliyeti ise 56 bin USD civarındaymış.

Not: Tesla nasıl 56 bin USD ve dolayısıyla, bunların fiyat avantajı nerde anlayamadım. Zira, 13.5 kWh kapasiteli Tesla Powerwall her şey dâhil 6200$ (dolayısıyla 2 tane Powerwall alıp 27 kWh kapasiteye ulaşınca maliyet 12400$ yapıyor). Acaba, pilin kullanım ömrü 2-3 kat mı bilemedim, haberde detay verilmemiş.

16.11.2017

AB’de 2009’da yürürlüğe giren CO2 standartları gereği, otomotiv üreticileri, 2021’de 95 gr/km altında CO2 salınımı hedefine ulaşmak zorundalar. Resmi değerlere göre, 2001’de AB’deki salınım 170 gr/km iken, 2016’da 118 gr/km oldu. Ancak, gerçek dünya değerleri ile resmi değerler (üreticilerin bildirdiği lab/etiket değerleri) arasında fark var. Şöyle ki; 2001’den beri yürütülen ve 2016 yılı değerlemesi 14 farklı veri kaynağı ve 1.1 milyon otomotiv üzerinden yapılan çalışmaya göre, otomotiv üreticilerinin etiket CO2 salınımıyla yakıt sarfiyatı gerçek dünya değeri arasındaki fark 2001’de %9 iken, 2016’da %42’ye ulaştı (fark, 2015’e kadar sürekli artmış, 2016’da nispeten azalmış).

Bireysel araçlardaki ortalama fark %40 civarındayken, şirket araçlarındaki fark %45’e ulaşıyor (muhtemelen, şirket araçlarının daha fazla yol yapmasından kaynaklı) ve şaşırtıcı şekilde, rapora göre, plug-in hibrit araçların farkı çok daha fazla (%51).

Bu durum, doğal olarak, yakıt sarfiyatının öngörülenden çok daha fazla olması demek. Rapora göre, yılda ortalama 400€ fazla yakıt harcaması yapılıyor.

Raporun tamamı burada.

Bu rapordan hareketle denilebilir ki, elektrikli arabalar aslında düşünüldüğünden daha çevreci. Peki, elektrikli araçların yaygınlaşmasının önündeki engel nedir; İngiltere’de, 16500 kişi (elektrikli araç sahibi olmayan) arasında yapılan bir araştırmaya göre;

  • Elektrikli araç almanın önündeki engeller; i) menzil, ii) fiyat (yakıt tasarrufu kaynaklı işletme maliyetindeki düşüklüğü dengelemek uzun zaman alıyor), iii) bataryanın dayanıklılığı konusundaki endişe.
  • Gençlerin (24-34 yaş arası) elektrikli araba alma eğilimi yaşlılara göre daha yüksek olmakla birlikte, gençlerin %33’ü elektrikli araba konusunda bir anlayışa sahip olmadıklarını söylemiş.

Otomotiv üreticilerinin elektrikli araç üretme kapasiteleri de çok düşük. Mesela, Hyundai Ioniq’in Ekim ayı üretimi Eylül ayına göre 462 adet düşerek (tablo) 1893 olmuş. Bunun nedeni batarya temininde yaşanan sıkıntı mı, yoksa başka bir şey mi bilmiyorum. Yani, durum bu.

Aynı şey Tesla için de geçerli, teslimat taahhütlerini bir türlü yerine getiremiyor; Amazon perakende ticaret için ne ise, Tesla da otomotiv için o (mu) denilse de teslimat taahhütlerini yerine getiremediği için 6 aylık fiyat beklentisi de Goldman Sachs tarafından 190’dan 180$’a çekilen Tesla (Cuma günkü kapanış değerinden %49 düşük, yani, önümüzdeki 6 ayda hisseler yarı yarıya değer kaybedecek diyor Goldman), sadece marka değeriyle rekabetçiliğini koruyabilecek ve yaktığı nakitleri kasasına geri koyabilecek mi?

FT’nin, Model 3 teslimatında yaşanan sıkıntıları daha iyi anlayabilmek için Tesla eski çalışanlarını da içerir bir dizi kişiyle görüşmelere göre, batarya paketlerinin kurulduğu hat düzgün çalışmadığından montaj elle yapılıyor ve parça tedariklerinde sıkıntılar var.

Elektrikli gelecekle ilgili derleme;

  • E.ON, “freedom is electric” temalı bir film hazırlamış (buradan izlenebilir). E.ON, 2020’de AB genelinde 10 bin şarj ünitesi kurmayı hedefliyor. “Tomorrow is on” demiş.
  • 2018 model Nissan Leaf Japonya’da geçe ay satışa çıktı ve 3629 adet satıldı (Ekim ayı satış tablosuna göre, Japonya’da en çok satılan 19. araba olmuş). Bu arabaya bayılıyorum.
  • Norveç’te e-Golf, Golf’ün birçok modelinden ucuz ve Ekim ayında 1168 adet e-Golf teslim edilmiş ülkede. Tabi bu ucuzluğun arkasında Norveç’in elektrikli araçlardan KDV almamasının etkisi var ve Norveç çok zengin olduğu için KDV almayabilir.
  • Toyota yeni bir reklam filmi yayınlamış, videoda deniyor ki; “We Choose Hybrid” (YouTube). Bu reklamın amacı ne şimdi? Bence şu; Toyota, 1997’den beri hybrid üretiyor, piyasaya da 7 farklı model sürmüş ve 10 milyonu aşkın araç satmış, buradan ciddi gelir elde ediyor, elektrikli araç konusunda da geride kaldı ve fuel-cell teknolojili Mirai de maalesef main-stream olamadı. Mirai’nin baş mühendisi de şöyle demişti zamanında: “Elon Musk is right – it’s better to charge the electric car directly by plugging in.” Hasılı, solid-state batarya odaklı elektrikli araba yatırımları devam ederken hibrit satışlarının aksamaması bağlamında reklam anlamlı.
  • Consumer Reports’a göre, Chevy Bolt, gerçek hayatta 250 mil menzile sahip. EPA menzili ise 238 mil.
  • The International Council on Clean Transportation tarafından 2017’nin Kasım’ında yayınlanan Electric vehicle capitals of the world raporunda önemli şehirlerin elektrikli araç hedefleri derlenmiş.
    • Amsterdam : 2025 itibariyle sıfır emisyon ulaşım
    • Londra : 2020 itibariyle 70 bin, 2025’e kadar da 250 bin ultra-düşük emisyon salınımı araç satışı
    • LA : 2025 itibariyle, trafiğe kayıtlı araçların %10’u elektrikli, 2035’teyse %25’i
    • NY City : 2025 itibariyle %25 elektrikli araç oranı
    • Oslo : 2030 itibariyle sıfır emisyon ulaşım
    • Shenzhen : 2020 itibariyle 120 bin elektrikli araç satışı
    • Tianjin : 2020 itibariyle 30 bin elektrikli araç satışı
    • Rapora göre, Çin’deki şarj istasyonu altyapısının %16-45’i DC hızlı şarj istasyonken, bu oran, şarj istasyonu yoğunluğu en yüksek 2 ülkeden biri olan Hollanda’da %1-2 civarındaymış.

Çad, Glencore şirketine 1.3 milyar $ borçlu ve IMF bu borcun sürdürülebilir olmadığını değerlendiriyor. Glencore, Çad’a sunduğu yeni bir ödeme planıyla faiz oranını 6.75’ten 4’e çekti. Glencore, Çad’a, petrol karşılığında 2014’te 1.45 milyar $ borç vermişti. Petrol fiyatlarında yaşanan düşüş ülkeyi ne hale sokmuş.

120 milyar $ dış borç altında ezilen ve S&P’nin kredi notunu “tercihli temerrüd” durumuna düşürdüğü Venezuela da, petrol fiyatları yüksekken almıştı kredileri; ama şimdi ödeyemiyor.


Suriye Paris İklim Anlaşması’nı 13 Kasım günü onayladı. İlginç.

DOE’nin FERC’e, kömür ve nükleer güç santrallerine yönelik sunduğu NOPR için; FERC’in geçici başkanı Neil Chatterjee, FERC’in uzun vadeli plan yaptığı bir dönemde anılan türdeki santrallerin kapanmasının istenmeyeceğin, zira santraller devre dışı kaldığında onları artık geri getirmenin zor olduğunu vs söyledi.

Muhtemeldir ki, FERC, ara bir çözüm bulmaya çalışacak.


Volvo’nun otomatik fren sistemi adeta hayat kurtarmış (YouTube).

31.10.2017

BM bünyesindeki World Meteorological Organization ile Global Atmosphere Watch çalışmasına göre, 2015 yılında 400 ppm olan CO2 yoğunluğu 2016’da tarihi zirveye ulaşarak 403.3 ppm olarak gerçekleşti. Sanayi öncesi dönemdeki (yıl: 1750) CO2 yoğunluğuysa 278 ppm.


Dünya Bankası’nın geçtiğimiz günlerde yenilediği petrol fiyatı tahminiyle, 2017 Nisan döneminde yapılan tahminleri aşağı çektiği görülmüştü. IMF de fiyatların toparlanmayacağı varsayımıyla (50$), 6 Körfez ülkesinin (Katar, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Umman, Bahreyn) büyüme oranlarını %0.9’dan 0.5’e çekti. 2018 tahmini ise 2.5’ten 2.2’ye düşürdü.


Exxon Vice President Jeff Woodbury, elektrikli araba tehdidinin abartıldığını düşünüyor, şöyle ki; kendisi, 2040 için değerlendirilen %6 oranındaki elektrikli araba oranının yüzde 50 daha fazla olması durumunda dâhi bunun karşılığının günlük yarım milyon petrol olduğunu ve günlük ortalama petrol talebinin 100 milyon varil olduğu düşünüldüğünde yarım milyon petrolün bir şey olmadığını söyledi.

Bilgi #1: BP’ye göre (bkz), otomotiv kaynaklı petrol talebi günlük 19 milyon varil düzeyindeydi 2016’da, yani toplam talebin %19’u otomotiv kaynaklı. Yine BP’ye göre (bkz), 100 milyon elektrikli araç petrol talebini günlük 1.2 milyon varil azaltabilir (BP Energy Outlook). 2040 yılı elektrikli araç adedini OPEC 266 milyon, Exxon 100 milyon olarak tahmin ediyor. Bu noktadan hareketle, Exxon Vice President Jeff Woodbury yarım milyon varil talep azalması ifadesi hatalı denilebilir; ama hakikaten %1’e falan karşılık gelecektir sanırım azalma ve korkutucu bir durum olmadığı açık.

Bilgi #2: OPEC’in tahminlerine göre 2017 yılında günlük küresel petrol talebi ortalama 96,8 milyon varil olacak ve 2020’ye kadar da günlük 100 milyon varilin üzerine çıkması bekleniyor.


Toyota, elektrikli ve hidrojen yakıt hücreli araçların ağırlıklarının azaltılması amacıyla havasız lastik teknolojisi üzerine çalışıyor (5 yıldır), hatta lastikler ticarileşmeden birkaç yıl uzakta (2020 gibi). Lastik ağırlıklarında 2025 gibi, lastik başı 5 kg kadar bir azalma hedefleniyor.


Konumuzla alakası yok; ancak The Adventures of Sherlock Holmes ilk olarak 31 Ekim 1892’de yayınlanmış. Severek takip ettiğim bir şey olduğundan paylaşmak istedim.