25.04.2018

ABD’de Walmart ve Target mağazaları şarj istasyonlarının yaygınlaşmasına katkı sağlıyor. WV’nin Electrify America’sının Walmart’ın 100 mağazasına şarj istasyonu kurma konusundaki iş birliği sonrası, Walmart rakibi olan Target da Electrify America, Tesla ve ChargePoint ile 100 mağazada 600’den fazla şarj istasyonu kurulumu konusunda iş birliğine gittiğini duyurdu.

ABB firması da Hannover Messe’de duyurduğu 350 kW hızlı şarj teknolojisinin 8 dk içerisinde 200 km menzil sağladığını iddia ediyor. ABB’nin şarj istasyonu tam güçte 400 V ve 800 V araçları destekliyormuş (halihazırda 800 V araç yok, 2019’da Porsche bekleniyor).

BMW, Mercedes, Ford ve VW ortak girişimi olan Ionity de ilk hızlı şarj istasyonunu kurdu.

ABD’de 200 kW güçte kablosuz elektrikli araç şarj sistemi kuruldu. Momentum Dynamics (www) tarafından kurulan sistem BYD K9S’ye özel.


Centrica, bataryanın arbitraj amaçlı kullanılabilmesi için batarya fiyatlarının yarı yarıya düşmesi gerektiğini değerlendiriyor.

Bunu ifade eden kişi Centrica’nın ticari enerji direktörü Mark Futyan. Geçtiğimiz yıl 750 bin müşteri kaybeden Centrica ülkenin Kuzedoğu’sunda yer alan Gateshead’da 3 MW’lık li-on depolama projesini 2017 Eylül’de devreye aldı ve National Grid’in düzenlediği ihale kapsamında kurulumu devam eden 50 MW’lık da başka bir projeleri var.

kaynak

13.02.2018

İskoçya merkezli mühendislik şirketi Gravitricity, eski maden kuyularını enerji depolama için kullanmayı planlıyor. Şirketin yaklaşımına göre yer çekiminin (gravity) bizatihi kendisi, yani enerjinin depolanmasında ve serbest bırakılmasında yük/ağırlık kullanılacak (şematik gösterim). Bu yenilikçi yaklaşımın ticari olarak hayata geçirilip geçirilmeyeceğinin test edilmesi için Şirket İngiltere Inovasyon Ajansı Innovate UK’den 650 bin £ destek sağladı.


Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) bugün yayınladığı Şubat ayı oil raporuna göre; ABD petrol üretimi Kasım ayından bu yana sadece 3 ay içerisinde 846 bin varil/gün artmış ve IEA, ABD’nin yakın zamanda Suudi Arabistan’ı geçeceğini, hatta, yıl sonu itibariyle Rusya’yı da geride bırakarak global lider olabileceğini öngörüyor. Buna göre, OPEC, kesinti anlaşmasıyla piyasadaki fazlalığı azaltsa da, karşısında ABD tehlikesiyle karşı karşıya.

IEA’nın yıllık oil market outlook’u 5 Mart’ta yayınlanacak.

Bu arada, zerohedge, Rusya Enerji Bakanı Novak’ın, Rusya’nın Suriye petrol kuyularının yeniden işletmeye açılması konusunda Suriye’ye yardım etmeye hazır olduğunu söylediğini paylaştı. Konuyla ilgili Novak’ın tam ifadelerine burada yer vermişler.


Avrupa Birliği’nin Ticaret Komisyonu Uluslararası Ticaret’ten Sorumlu Üyesi Cecilia Malmstrom, Paris Anlaşması onayının (ratify) ticaret anlaşmalarının şartı olacağını söyledi.


ABD merkezli ChargePoint, toplam 45 bin şarj istasyonu üzerinden aylık 1 milyon araç için 8 GWh elektrik sağlıyor. Bu, 3000 kWh/yıl elektrik tüketimi varsayımıyla 32 bin haneye elektrik sağlamakla eş değer ve şirketin 2018 yılı beklentisi aylık 12 GWh.


Çin’li li-on batarya üreticisi CATL (2011’de kuruldu), %10 hissesini 20 milyar $ değerleme karşılığı 2 milyar USD’ye satarak Tesla Gigafactory’den sonra dünyanın en büyük li-on tesisini finanse edecek.

Bloomberg tarafından hazırlanan Gigafactory listesi burada.

Bu arada, CATL 2020’den önce 300 Wh/kg yoğunluğa ulaşmayı hedefliyor. Öte yandan, LG Chem ile 2016’ta iş birliği anlaşması imzalayan Sion Power, bu yıl içerisinde 500 Wh/kg yoğunlukta batarya hücresi üretecekmiş, göreceğiz!

Macaristan Avrupa’nın batarya üretim üssü olacak gibi. Samsung SDI ve SK Innovation firmalarından sonra GS Yuasa da Macaristan’da tesis açmayı planladığını duyurdu. Japon GS Yuasa, 2015’te İnci Akü’yü satın almıştı.


National Grid tarafından T-4 kapasite piyasası 2021/22 ihalesi 08 Şubat günü düzenlendi. İhalede takas fiyatı beklentilerin altında 8.4£/kW olarak çıktı ve toplamda kapasite 50410.119 MW. Bu kapasitenin 23 GW’ı CCGT, 4.6’sı CHP, 7.9’u nükleer vs…

(FT haber linki)


ACWA’nın SolarCoin ile yaptığı anlaşma üzerine Greentechmedia’da haber çıkmış. Yazıda, GES geliştiricisinin cirosunun SolarCoin sayesinde %1 artabileceği vs belirtilmiş. Bilindiği üzere 1 MWh elektrik enerjisi karşılığında 1 SLR kazanılıyor. SLR fiyatı bu sıra kripto piyasanın durumu nedeniyle 0.5 USD seviyelerine gerilemiş; ama her durumda hakikaten gelir kapısı var burada. Türkiye’deki proje sahipleri kendilerini sisteme kaydettirmeli (site).

Geçtiğimiz günlerde, Ethereum smart contract tabanlı geliştirilen WePower projesi de 40 milyon USD fon toplamış. Bunu ayrıca inceleyeceğim. WhitePaper burada.


Kanadalı 3 güneş paneli üreticisi Silfab Solar, Heliene, and Canadian Solar ABD’nin %30 gümrük tarifesine karşı dava açtı.

Söz konusu safeguard tarifesinin yürürlüğe girmesini takip eden günlerde, JinkoSolar’ın da ABD’de 410 milyon $ yatırımla üretim tesisi kuracağı doğrulanmıştı. Kanadalılar dava yolunu seçmiş.


Koreli KOGAS, Avustralya’lı LNG ihracatçılarını sözleşme koşulları nedeniyle tahkime verdi. Asyalıları buna iten, bollaşan (artan) tedarik imkanları ve dolayısıyla şirketler daha iyi şartlar talep ediyor. Bu önemli bir şey.


 

30.10.2017

Kişi başı elektrikli araba oranı en yüksek ülke olan Norveç’in petrol şirketi Statoil, Kuzey Kutbu’nda petrol arama faaliyetlerinden vazgeçmiyor. Öyle ki, CEO Eldar Saetre, Barents denizinin (Barents Sea) güney doğusunda bu yıl açılan Korpsfjell sahasında kaynak bulamamış olsalar da, aramacılığın sabır gerektiren bir oyun olduğunu söyledi.

Bunu okurken aklıma şu geldi: Astana’da düzenlenen EXPO 2017’nin teması “Future Energy” olmasına rağmen, Rusya Pavilyonunda dünyanın en büyük buzul kıran gemisi sergileniyordu.


Gazdan elektrik üretmek mi, kömürden elektrik üretmek mi daha çevreci? CH4 etkisi.

IEA yorum yazısı burada, IEA yorum yazısı üzerine FT’den çıkan yazı da burada.

IEA’ya göre, gaz, CH4 kaçaklarına/salınımına rağmen kömürden daha çevreci.


Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan’ın ortaklaşa inşa ettiği Bakü-Tiflis-Kars Demiryolu’nda ilk tren yola çıktı. Tarihi İpek Yolu’nun canlandırılması amacıyla, “Bakü-Tiflis-Kars (BTK) Demiryolu Hattı”nın açılışı bugün Bakü’de gerçekleştirilen törenle yapıldı.


Dünya Bankası, emtia fiyatlarının 2018’de yükselme eğiliminde olacağını tahmin ediyor. Bu bağlamda, petrolün 2017’deki yıl sonu ortalama tahmini olan 53$’dan 2018’de 56’ya yükselmesini bekliyor. Rapor burada. 2015’ten bu yana ilk kez 60$/bbl üzerini gören petrol fiyatının, OPEC kesintisinin 2018 sonuna kadar uzamasıyla da DB tahmininin gerçekleşmesi, en azından fiyatlarda aşağı yönlü eğilim olmaması yüksek ihtimal.

Emtia

(2017 Nisan, 2017 Ekim)


Aytemiz, Bursa’daki bir istasyonunda hızlı şarj özellikli elektrikli araç şarj ünitesi kurdu. Aynı anda 2 araca hizmet verebilen ünite Eşarj tarafından kuruldu.

Bu arada, ABD’deki kişiye özel ve kamuya açık şarj istasyonu adedi toplam 50 bin adedi geçmiş (grafik burada). Bunların %49’u 4 tane şirketçe işletilmekte (ChargePoint, EV Connect, EVgo ve SemaConnect), bu şirketler California’daki istasyonların ise %57’sini işletiyor. Çin’deki şarj istasyonu sayısı ise 171 bin (FT).


Yarın, 30 Ekim Dünya Tasarruf Günü dolayısıyla iş dünyasının önemli oyuncularının açıklamaları burada.

Tesla Model 3 Darboğazı?

Tesla, 2017 üçüncü çeyrekte toplam 26150 araç teslimatı gerçekleştirdi (14065 Model S, 11865 Model X ve 220 adet Model 3).

35 bin $ fiyatlı ve Temmuz ayında üretimine başlanan Model 3’ten 220 adet teslim edildi; ancak üretim 260 adetle sınırlı kaldı. Tesla, haftalık 5000 adet üretime 2017 sonu itibariyle ulaşılabileceğini söylüyor, 2018’de ise haftada 10 bin adet üretim.

Tesla hisseleri %1 kadar değer kaybetti.

Cüneyt Kozakoğlu bu konuda “Mind the gap between reality (260 per quarter produced vs 5k per week promised) and perception (“the biggest disruption since the iPhone”)” diye bir twit attı.

Aslında bu tarz gecikmeler Tesla’nın sanırım geninde var; örneğin 2016 ikinci çeyrekte de hedefin altında teslimat gerçekleştirmişti. MIT’te Tesla’s Next Broken Promise (bkz) diye bir yazı bile var.

Ben şöyle bakıyorum; Elon Musk elektrikli araç dönemine geçişi kimsenin öngörmediği şekilde ivmelendirdi ve geçmişte yaşadığı onca sıkıntılara rağmen, hedefine doğru ilerliyor.

Şunu da not düşeyim: Tesla projesine Elon Musk 2004’te katılıyor ve 2007’de Roadster üretime girecekken bir sürü talihsizlikler Musk’ın peşini bırakmıyor ve şirketi kurtarmak için neyi var neyi yok ortaya koyuyor (buradan okunabilir).

Tesla, yıl sonuna kadar 10 milyar $ para harcamış olacak ve tek bir cent kâr yok.


Avrupa Otomobil Üreticileri Derneği (ACEA) tarafından açıklanan bilgilere göre Avrupa’da benzinli otomobil satışları 2009 yılından sonra ilk defa dizeli geride bıraktı.

2016 yılının ilk yarısında Avrupa’da satılan otomobillerin %50.2’si dizelden oluşurken 2017 yılının ilk yarısında bu oran 46.3’e geriledi. Aynı dönemde benzinli otomobil satışların oranı ise %45.8’den yüzde 48.5’e yükseldi. 2017 yılının ilk yarısında dizel otomobil satışları 152 bin 323 adet düşerken, benzinli otomobil satışları ise geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre 328 bin 615 adet arttı. ACEA’nın raporuna göre yılın ilk yarısında hibrit, elektrikli ve LPG gibi alternatif motor teknolojisine sahip otomobillerin Avrupa satışında da %35’lik artış yaşanırken, toplam satışlardaki payı %5.2’ye yükseldi.


İnşaatına 2016 Nisan’da başlanan 330 MW gücündeki Çin’in en büyük offshore rüzgar projesi işletmeye alındı. İnşaatı China Huaneng Group tarafından yapılan projenin yıllık 820 milyon kWh elektrik üretmesi bekleniyor. Bu üretimin termik santrallerdeki karşılığıysa 270 bin ton kömür. Proje 500 bin ton CO2 salınımını önleyecek.


Avrupalı e-bike üreticileri Çin’den ithal edilen elektrikli bisikletlere karşı Avrupa Komisyonuna şikayet dilekçesi sundu. EBMA’nın aktardığına göre, 2016’da Avrupa’da 430 bin adet Çin e-bike satılmış, bu sayının 2017’de 800 bin olması bekleniyor.


GM, önümüzdeki yıl 2, 2023 itibariyle de en az 18 yeni ilave elektrikli model piyasaya sürmeyi hedefliyor.


ABB, 150-350 kW güçte şarj istasyonlarını tanıtacak. Chargepoint’s Express Plus sistemine benziyor.


Facebook, reklamları incelemek için 1000 kişi istihdam edecek.

Bunu okuyunca aklıma AI (yapay zeka) gelmişti ve bir araştırmaya göre, şirketlerin AI skorları şu şekilde:

  • Google 47.28 (2014’te 26.5)
  • Baidu 32.92
  • Bing 31.98 (2014’te 13.5)
  • Siri 23.94
  • 6 yaşında çocuk 55.5

Hindistan’lı ride-hailing şirketi Ola (Uber gibi) SoftBank ve Tencent şirketlerinden 2 milyar dolarlık yatırım aldı.

09.05.2017

İsrail merkezli MobilEye firması bilindiği üzere Intel tarafından 15.3 milyar $’a satın satın alınmıştı. Şirket, çarpışma önleme konusunda piyasanın %70’ini domine etmekle birlikte, oto-pilot özelliği konusunda Tesla ile yaptığı işbirliği, Tesla Model S’in Ekim 2015’teki kazası sonrası sonlanmış ve iki taraf da birbirini suçlamıştı.

Tesla, sadece 6 ay içerisinde MobilEye şirketinin otopilot özelliğinin kendi tescilli versiyonunu geliştirdiğini duyurdu.

Bu husus tıpkı ambargoların Türkiye’yi bazı askeri teknolojileri geliştirmeye zorlamasına benzemekle birlikte, esas önemlisi 6 aylık kısa geliştirme dönemi. MobilEye’ı satın almak 15.3 milyar $; ama Tesla’nın geliştirme masrafı sadece milyon $ mertebesindedir (elma-elma kıyaslama olmasa da herhangi bir firmanın herhangi bir konuda yetkinlik elde etmek için illa ki satın alma yapmak zorunda olmadığını çok iyi gördük kanaatindeyim).


2017 Nisan itibariyle 33979 adet şarj istasyonu işleten (500 tanesi DC fast charger) ABD’li ChargePoint şirketi, şarj istasyonu ihtiyacının %80 oranda ev ile iş ve %20 oranda halka açık yerlerde olacağını öngörüyor.

Ders almalı sanırım; ama İstanbul gibi bir yerde araç park sorunu düşünüldüğünde ABD örnekleminin ülkemize pek uyarlanabileceğini söylemek güç gibi. Nitekim, Tesla’nın Avrupa Superchargers haritasında Türkiye’ye tekrar yer verdiği haberinde de ana arterlerin seçildiği gözükmektedir.


TED’de konuşan Elon Musk, bu sene büyük ihtimalle 4 yeni Gigafactory ilan edeceklerini ifade etti ve lokasyon seçimine dair “We need to address a global market” dedi. ISPAT Tesla ile görüşüyordur umarız. Tesla Türkiye de geçtiğimiz günlerde, Avrupa Supercharger Haritasında Türkiye’ye yeniden yer vermiş (10 farklı yerde şarj istasyonu öngörülmüş).

Bir diğer husus da, Eylül ayında piyasaya sürülmesi beklenen solar roof sisteminin garantisi için Musk’ın “ömür boyu olmasını düşündük” demesi. Bunu paylaşma nedenim; solar roof konusunda daha önce Dow Chemical gibi dev şirketlerin başarısızlığı ortada ve Musk da başarısız olmamak adına olsa gerek, dönemin ivmesini de arkasına alıp alışılmışın dışında yaklaşımlar sergilemeye devam ediyor.


2016’nın en büyük özelleştirmesinde imzalar atıldı. Zülfikarlar Holding’in iştiraki olan Turkuaz Petrol, Türkiye Petrolleri Petrol Dağıtım A.Ş. hisselerinin tamamını 490 milyon TL’ye satın aldı.


Automobile Association of America bir araştırma yapmış. Buna göre, 30 milyondan fazla Amerikalı yeni aracını elektrikli tercih edeceğini söylemiş. İlginç şekilde, elektrikli araca ilgiyi %87 oranında çevresel hassasiyet, %62 oranında uzun dönemde maliyetinin azlığı, %52’si son teknoloji olması gibi sebepler ifade etmiş. Çevresel hassasiyetinin bu kadar yüksek çıkmasını ilginç buldum.

Gelecekteki araç tercihinin elektrikli olacağını söyleyenlerin yüzde kaçı gerçekten elektrikli araç satın alır acaba?

18.04.2017

Nissan Kuzey Amerika EV altyapı strateji ve iş geliştirme kıdemli müdürü JeSean Hopkins, Nissan ile EVgo işbirliğine yönelik yaptığı açıklamada, araç menzili ne olursa olsun, elektrikli araçların geniş kitlelere adapte edilebilirliği için güvenilir hızlı şarj istasyonu altyapısının zorunluluk olduğunu söyledi.

Nissan ve EVGo, 2017 New York International Auto Show’da, Boston ve Washington eyaletleri arasında 95 adet DC hızlı şarj istasyonu koridoru oluşturulması için işbirliğine gittiklerini duyurdu.

VW’nin dieselgate skandalı sonrası California Air Resources Board (CARB) and the U.S. Environmental Protection Agency (EPA) ile vardığı 2 milyar $’lık altyapı yatırımıyla alakalı haber

ChargePoint’in 400 kW hızlı şarj istasyonuyla alakalı haber


ABD’de New York City and Westchester County bölgelerinde faaliyet gösteren Con Edison elektrik dağıtım şirketi, FleetCarma yaptığı işbirliği kapsamında, elektrikli araç sahiplerine, araçlarını off-peak saatlerde şarj etmeleri durumunda kWh başına 5 cent vereceği bir program başlattı.


Danimarka, 2016’nın başıyla birlikte elektrikli araçlar için sonlandırdığı teşvik uygulamasını düzenleyerek yeniden hayata geçirmeye çalışıyor. Teşvik elektrikli araç satışlarını çok etkiliyor, nitekim Danimarka’da 2015 yılı içerisinde 4544  EV satılmışken, 2016’da 1195 adet satış gerçeklemiş, yani %74 kadar bir azalma yaşanmış. 2014 ile 2015’i karşılaştıran grafik burada. Programın ana noktaları şu şekilde:

  • 5000 yeni elektrikli araç satışına ulaşılana kadar bu araçların vergisi %20 olacak (2019 başıyla birlikte ise araç satışından bağımsız olarak vergi artırılacak).
  • Vergi 2020’de %65, 2021’de %90 ve 2020’de %100 olacak.
  • Küçük ve orta büyüklükteki elektrikli araçların teşviği kapsamında, batarya kapasitesi 45 kWh’i geçmeyecek ve 2017-2021 dönemini kapsayacak şekilde kWh bazında kayıt ücretinde 1700 Danimarka kronu indirim yapılacak. Ancak, yine de, araçların ödeyeceği asgari kayıt ücreti 20 bin Danimarka Kronu’ndan düşük olamayacak.

Kurallar çok fazla, tamamı için haberin linki


Dünya Gazetesi’ndeki habere göre, Japonya hükümeti, Toshiba’nın satmaya karar verdiği chip birimine teklif vermeyi planlıyor. Innovation Network Corp of Japan, Japonya Kalkınma Bankası ve Broadcom ile birlikte verilmesi değerlendirilen teklifin gayesi, Toshiba’nın chip teknolojisinin Çin’li veya Güney Koreli ülkelerin eline geçmemesini sağlamak.

Teknolojinin transferi konusundaki hassaslığın giderek artmasına bir örnek de Alman savunma şirketi Rheinmetall’in bazı ihracat kalemlerine hükümetin onay vermemesini gösterebiliriz. Şirket, 2 yıldır Türkiye’de fabrika açmak istiyor; ama ilerleme yok. Konuyla alakalı Almanya Ekonomi Bakanlığı sözcüsü “Yurt dışında bir şirket kurmak herhangi bir dış ticaret yasasına tabii değil fakat yurt dışındaki bir şirkete teknoloji transferi, ki eğer üretime başlarsanız bu gündeme gelebilir, bu yasaya uygun olmak ve tarafımızca onaylanmak durumundadır” dedi.

16.03.2017

Hollanda merkezli EV-Box isimli elektrikli araç şarj istasyonu kuran şirket artık Engie’nin. EV-Box, kurulum adedi anlamında ABD’li ChargePoint (GM eski CEO’su yönetim kuruluna girdi) ile birlikte global liderliğe oynuyor (EV-Box bugüne kadar 20 ülkede 40 binden fazla istasyon kurulumu gerçekleştirmiş); ama ChargePoint’in, 82 milyon $’lık Daimler + BMW + iVentures yatırımıyla Avrupa piyasasına girdiğini hatırlatmak lazım. ChargePoint ile EV-Box için platform özellikleri anlamında iPhone vs Android kıyaslaması yapılıyor.

ChargePoint’in aşağı verili 2017 Nisan itibariyle güncel olan grafiğine göre; şirket 33979 adet şarj istasyonu işletiyor (500 tanesi DC fast charger), 181,885 MWh enerji kullanmış ve 23 milyar $’dan fazla fatura kesmiş.

ChargePoint

Navigant Research, global EVSE piyasa büyüklüğünün 2016’daki 425 bin üniteden 2025’te  2.5 milyon üniteye ulaşmasını bekliyor.


Honda ve GM, GM’nin Brownstone’daki batarya fabrikasında faaliyet gösterecek Fuel Cell System Manufacturing LLC isimli bir şirket kurdu. 85’er milyon $ yatırılacak şirket, GM’nin ve Honda’nın ürünlerinde kullanılabilecek gelişmiş yakıt hücreleri geliştirmeye odaklanacak ve ilk yakıt hücrelerini 2020’de üretmiş olmayı hedefliyor.

İşbirliğine ilişkin toplantı Honda’nın YouTube kanalından izlenebilir.

Bilgi: GM’nin fuel-cell iş kolunun executive direktörünün adı Charlie Freese.

Honda’nın Clarity isimli bir fuel-cell aracının menzili 588 km ve halihazırda araç sadece kiralama usulüyle California’da son kullanıcıya sunuluyor, kira da aylık 369 $ (kaynak için bkz).