19.12.2017

Batarya fiyatlarının ham maddelere duyarlılığı üzerine Bloomberg New Energy Finance (BNEF), batarya paketinin fiyatını $209/kWh alarak bir model geliştirmiş, buna göre (grafik);

  • Lityum ton fiyatının 250 bin $ olması durumunda batarya fiyatları %8 artar,
  • Kobalt ton fiyatı 130-150 bin $ arasında oluşursa batarya fiyatları %10.8 artar,
  • Nikel ton fiyatı 80 bin $ olduğu takdirde batarya fiyatları %10.8 artar.

Almanya’da gün öncesi spot elektrik fiyatları 2011’den bu yana ilk kez yükselerek (yıllık bazda) 35 €/MWh seviyelerinde gerçekleşti (grafik).

day-ahead

Almanya’nın 18/12/2017 itibariyle elektrik üretimindeki kaynakların payı ise şu şekilde (grafik): i) fosil yakıtlar %49, ii) nükleer %13, iii) yenilenebilir kaynaklar %38.


Bilgisayar korsanları, Schneider Electric SE tarafından geliştirilen Triconex sistemine 15 Aralık’ta sızmış ve bu sistemin kullanıldığı endüstriyel tesislerden bir tanesinin üretimi 1 gün durmuş. Triconex kullanıcılarına güvenlik uyarısı gönderilmiş; ama hangi tesisin sistemine sızıldığı bilgisi paylaşılmamış (Arabistan’da olduğu tahmin ediliyor). Triconex, nükleer, petrol ve gaz tesislerinde kullanılıyor.


Avustralyalı madencilik devi BHP, yayınladığı 26 sayfalık raporla (bkz) World Coal Association üyeliğini sonlandırma kararı alabileceğini, bu konudaki nihai kararını Mart ayında açıklayacağını belirtti. Bunda, WCA’nın iklim değişikliğiyle mücadele konusundaki teknoloji spesifik politikalar geliştirilmesine yönelik politikası etkili olmuş. Bir örnek: WCA, HELE (high efficiency low emission) teknolojilerinin yaygınlaştırılması için, Australian Clean Energy Target’ın terkedilmesi gerektiği konusunda görüşe sahipken, BHP teknoloji ve kaynak nötr bir politikayı izlediğini ifade ediyor.


Çin, kuracağı dünyanın en büyük karbon borsasına ilişkin planına göre, ilk etapta sadece elektrik üretim sektörü sisteme dahil olacak (önceki plan 8 sektörün katılımını öngörüyordu; ama buna rağmen 1700 adet şirket ve 3 milyar ton emisyon salınımıyla AB karbon piyasasından büyük). Çin, 2006 yılında ABD’yi geçerek dünyayı en fazla kirleten ülke olmuştu (grafik).

Bu arada, Çin’in gaz tüketimi 2017’nin ilk 11 ayında yüzde 18.9 artışla 109.7 bcm oldu. İthal edilen miktar ise %28.9 artışla 81.7 bcm olarak gerçekleşti.


2000 yılında Beyond Petroleum olarak yeniden yapılandırılan, ancak bundan 9 yıl önce yenilenebilir enerji birimini kapatan BP, Avrupa’nın en büyük GES geliştiricisi Lightsource’un %43’üne 149 milyon £ ödedi. Konuyla alakalı, BP’nin alternatif enerji biriminin CEO’su Dev Sanyal, şirketin yüzünü güneşe tekrar çevirmesini, pazarın olgunlaşması ve iş modelinin panel üretiminden saha geliştirmeye kaymasıyla ilişkilendirdi.


İsrail merkezli güneş paneli temizleme firması Ecoppia, Swarth Group, GlenRock Israel, Gandyr Group ve Harel Group Insurance and Finance şirketlerinden toplamda 13 milyon $’lık fon topladı. Ecoppia, panellerin temizliğinde su kullanmıyor, bunun yerine veri analizi ve makine öğrenmesi kullanıyor. Şirket, Deloitte Israel 2017 Technology Fast 50 listesinde ilk 10’da yer almıştı.


#GününSözü: Zayıflık, anlaşmazlıklara giden en kesin yoldur. (Trump’ın Ulusal Güvenlik Stratejisi Belgesi’nden_Dünya Gazetesi).

#TarihteBugün: Ahmadinejad, 19 Aralık 2005’te, İran radyo ve TV kanallarında batı müziği yayınını yasakladı.

07.12.2017

DUH, BMW 320d’nin NOx başta olmak üzere emisyon değerlerinin, aracın devri 3000 rpm ve üzeri olduğu durumda yasal sınırın 7.2 kat üzerinde olduğunu iddia etti. BMW reddediyor.


Enel, PG&E ile 85 MW/340 MWh kapasiteli stand-alone bir enerji depolama sistemi tesis edilmesine ilişkin anlaşma imzaladı. Haberde ifade edildiğine göre, sistem, şebekede fazla yenilenebilir kapasitesi olduğunda şarj edilecek ve puant tüketim zaman diliminde de şebekeyi besleyecek.

Exelon Corp. da lityum madeni işletmecisi Albemarle Corp tarafından desteklenen Volta Energy Technologies şirketine yatırım yaptı. Volta, enerji depolama sistemleri geliştiriyor.


Çin, dünyanın en büyük ikinci LNG ithalatçısı olma yolunda. Güney Kore ile Çin arasındaki fark 2011’de 24 milyon ton iken, 2017 yılı içerisinde şu ana kadarki fark 1.7 milyona kadar düşmüş halde. Çin’e bu yıl 33.6 milyon ton LNG teslim edildi.


Volocopter kurucusu ve CIO Alex Zosel Berlin’deki TechCrunch Distrupt etkinliğinde konuştu; dikey kalk-in yapabilen taksi hizmetinin 2-3 yıl gibi bir sürede ticari olarak gerçekleşebileceğini söyledi.


Büyük enerji şirketlerinin ilgisi sadece depolama konusundaki değil; Duke Energy GES geliştirme şirketi REC Solar’ı satın aldı.


BHP’nin Carbon-Capture Systems teknolojisine ilgisi. Şirketin VP’si Fiona Wild, BHP’nin alana, pazara ve ölçeğe sahip olduğunu, bu bağlamda CCS maliyetinin düşmesi konusunda masaya yeni yaklaşımlar getirebileceklerini söyledi.


2016-2023 yıllarını kapsayan Ulusal Atık Yönetimi Eylem Planı yayınlandı.

10.11.2017

Trump’ın Çin ziyaretinde imzalanan anlaşma kapsamında, Çinli devlet şirketleri Alaska’daki LNG projesine 43 milyar $ yatırım yapacak. Anlaşmanın, ABD ile Çin arasındaki ticaret açığını yıllık 10 milyar $ azaltması bekleniyor (geçen yılki açık 347 milyar $ idi). Anlaşma, Çin’in çevre kirliliğiyle mücadelesine de katkısı var.

Anlaşmaya taraf şirketler şunlar: China Petrochemical Corp (Sinopec), China Investment Corporation ve Bank of China, The State of Alaska ve Alaska Gasline Development Corporation.

LNG ile alakalı bir diğer gelişme de şu: Total, 09 Kasım’da Engie’nin LNG varlıklarını 1.13 milyar £’a aldı.


Her 180 km’de bir elektrikli araç şarj istasyonu; E.ON, AB’den aldığı 10 milyon € fon yardımıyla İtalya-Norveç arasında 180 adet şarj istasyonu kuracak.

Bu arada, İngiltere’de, yeni dizel araç satışlarına yönelik vergi oranlarının artırılması planlanıyor. 22 Kasım’da gerçekleştirilecek olan Bütçe görüşmesinde söz konusu artışa yönelik açıklama yapılacağı belirtilirken, artışın katma değer vergisi kanalıyla mı, yoksa yeni bir vergi yoluyla mı sağlanacağına yönelik bir bilgi verilmiyor. Çevre Bakanı Michael Gove tarafından yapılan açıklamalar, uygulanacak verginin İngiltere’nin dizel araç ve hibrit dışındaki benzinli araçların satışının 2040 itibarıyla yasaklanmasını öngören Temiz Hava Stratejisi’nin bir parçası olacağına işaret ediyor. Hükümetin vergi kararı, Londra Belediye Başkanı Sadiq Khanın şehir merkezinde dolaşan eski dizel araçlara yönelik günlük 10 sterlin ek ücret uygulamasını takiben gerçekleşti. 2017 yılının ilk 10 ayında dizel araçların satışları, bir önceki yılın aynı dönemine göre %14,9 oranında, Ekim ayında ise geçen yılın aynı dönemine göre %29.9 gerilemiş bulunuyor. Ayrıca, Ekim ayında satılan yeni araçların %39.4’ü dizel araç olurken, satışlar bu düzeyle 2009 yılındaki %40 seviyesinin altına ikinci kez düşmüş oldu.


İngiltere, Aramco IPO’sunu Londra Borsasına çekmek için 2 milyar $’lık garanti borç çıkartıyor, Aramco gibi dev bir şirketin bu derece küçük bir meblağla ikna edilmeye çalışılmasını anlamadım.

Bu bir yana, OPEC, kendini uzun vadede petrol piyasasının ana belirleyicisi olarak görüyor.


ABD, 27 Ekim haftasında, tarihinde ilk kez günlük 2 milyon varili geçerek 2.13 milyon varil petrol ihraç etmiş. Brent petrol fiyatı 63’ün üzerinde seyrediyor.


Elektrikli arabaların neden olabileceği bakır talebindeki artış, dünyanın en büyük madencisi BHP’yi bakır kaynaklarının sayısını çoğaltmaya itiyor. Bakırın ton fiyatı da nerdeyse 2 yıldır yükselişte ve şu anda 7000 $ civarında (grafik).

Soru: Otomotivde örneğin bakır ebt yerine alüminyum ebt kullanımı söz konusu değil mi acaba?

Bilgi: Günümüz otomobillerinde yaklaşık 14-23 kg bakır kullanılıyorken, elektrikli bir otomobilde bunun yaklaşık 4 katı daha fazla bakır kablo kullanılıyor, yani en az 56 kg.


Çin, ülkesinde elektrikli araba fabrikası yatırımı yapmak isteyen yabancı yatırımcıların, serbest ticaret bölgelerinde %100 sahibi oldukları şirket kurmalarına izin verecek.


Alarko Holding, iştiraki Cenal Elektrik Üretim’in Çanakkale’nin Karabiga ilçesinde tesis ettiği kömüre dayalı 1320 MWe gücündeki santralin 660 MWe gücündeki 1 numaralı ünitesi elektrik üretimine başladı.


Uber ile Amerikan Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), Uber’in “uçan taksi” projesi Uber Elevate için hava sahasının yönetimini sağlayacak yazılım geliştirilmesi amacıyla anlaşma imzaladı. Anlaşma kapsamında, NASA uçan taksiler için alçak irtifada gerekli hava sahasının oluşturulması konusunda Uber’e destek verecek.


Türkiye’nin de aralarında bulunduğu 7 ülke tarafından, 2500 mt ve daha yüksek kesimlerde ve olumsuz hava koşullarında çalışabilecek özellikte küçük rüzgar türbinleri geliştirmek üzere proje başlatıldı. İspanya, Finlandiya, Arjantin, Meksika, Dominik Cumhuriyeti ve Uruguay’dan araştırma kurumlarının yer aldığı “Küçük Rüzgar Türbinlerinin Optimizasyonu ve Ticari Promosyonu” başlıklı projeye Türkiye’den de İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE) dahil oldu.

27.09.2017

Suudi Arabistan’da kadınlara araç kullanma yasağı kalkıyor. Uygulama 24.06.2018 itibariyle yürürlüğe girecek. Araç satışlarını ve dolayısıyla benzin kullanımını artıracak bir uygulama.


Goldman Sachs araştırmasına göre (bkz), standart bir araçta 30 bin parça varken, elektrikli araçta 11 bin adet parça var. Benzer farklılık bakır için de geçerli; ortalama bir otomobilde yaklaşık 30-50 pound (14-23 kg), elektrikli bir otomobilde ise içten yanmalı bir motora kıyasla yaklaşık 4 kat daha fazla bakır kablo kullanılıyor. Madencilik devi BHP Billiton, 140 milyon EV’nin bakır talebini 8.5 milyon ton arttıracağını tahmin ediyor. Bu artış, toplam küresel bakır talebinin yaklaşık 1/3’üne denk, yani yaklaşık 38 milyar $ (şu anki yıllık pazar 100 milyar $). BHP’nin CEO’su, 26 Eylül salı günü de 2017’nin elektrikli araçlar bir dönüm noktası (tipping point) olduğunu ve bakırın geleceğin madeni olduğunu söyledi.


Bill Gates on AI: “AI insanlık için risk oluşturmuyor.”


Sözleşme kurallarını ihlal ettiği gerekçesiyle, Rusya’nın en değerli ilk 10 şirketi arasında yer alan Lukoil’in İsviçre merkezli iştiraki Litasco’ya yaklaşık 2 milyar dolarlık tazminat davası açan Palmali Holding Yönetim Kurulu Başkanı Mübariz Mansimov Gurbanoğlu, bu şirkete ikinci kez dava açmaya hazırlanıyor.


Mizuho Financial Group ve Japan Post Bank öncülüğünde kurulan ve Japonya Merkez Bankasının desteğini de alan bir konsorsiyum 2020 Tokyo Olimpiyatlarından önce hazır olacak şekilde J Coin sunmayı planlıyor. Bankalar bunu Alibaba’nın yakın zamanda Japonya’da piyasaya sürdüğü mobil ödeme sistemine bir cevap olarak düşünüyor. J Coin ile yen birebir birbirine dönüştürülebilir olacak.

Nasdaq ve Nordik finansal servis grubu SEB, İsveç piyasası için blockchain tabanlı işlem platformu test etmek için birlikte çalışıyor. Tüm işlemler borsa/takas kuruluşunun kayıtlarına ek, blockchain ledger’da da saklanacak.


2017’nin Mart ayında burada paylaştığım, Tesla’nın eski VP’lerinden Peter Carlsson’ın (46 yaşında) İsveçli yatırımcıların fonlamasıyla kurduğu NorthVolt isimli bir şirketin batarya fabrikası projesine İsveç’li ABB de katılma kararı aldı ve ilk fazına 10 milyon € destek olacak.

Geçmiş bilgi: Şirket, İsveç’te ya da Finlandiya’da giga düzeyde toplam 4 milyar $ maliyetli bir batarya fabrikası kurmayı planlıyor. Önümüzdeki 2 yıllık süreçte finansman temini ve fabrikanın nereye kurulacağı hususlarının halledilmesiyle, her şey de planlandığı gibi giderse, 2019 yılı içerisinde inşaatına başlanması planlanan fabrikanın 2020’de üretime geçeceği ve 2023’te de yaklaşık 32 GWh ile tam kapasiteye ulaşması hesaplanmakta. Fiyat hesabı da 100 $/kWh


ABB, Norveç’in en büyük ikinci elektrik dağıtım şirketi olan Skagerak Nett ile self-healing demo projesi yürütüyor. Projenin amacı şebekenin daha dijital hale getirilerek otonom şekilde yönetilmesi.

Volvo’nun 22 Eylül’de UK’de piyasaya sürdüğü %100 elektrikli aracı ABB’nin OppCharge ile şarj ediliyor. ABB 2010’dan bu yana 5000 adet DC hızlı şarj istasyonu kurdu, OppCharge kurulum adedi ise 15.


Allego ve Fortum, CCS tip hızlı şarj istasyonları standartlaştırılması hususunda iş birliğine gittiklerini duyurdular.


Uber’in Londra’da yasaklanmasından sonra Change.org’da 800 bine yakın imza atıldı (Petition SaveYourUberinLondon).

Hal böyleyken, Uber, Kanada’nın Quebec bölgesindeki operasyonunu Ekim ayından itibaren durduracağını açıkladı.


Norveç Varlık Fonu bu ay içerisinde 1 trilyon dolar fon eşiğini aştı.


Easy Jet Plc, Wright Electric ile 335 mil (540 km) elektrikli uçak geliştirilmesi için anlaşma imzaladı.

Dubai bu ay içerisinde teslim aldığı otonom özellikli Tesla araçlardan sonra şimdi de Volocopter testlerine başladı. Test sürüşüne ilişkin YouTube’a yüklenen video.

Dubai Electricity and Water Authority elektrikli araç hedefi 2020’de 32 bin, 2030’da da 42 bin. Bu amaç doğrultusunda, elektrikli araç sahiplerine 2019’a kadar araçlarını ücretsiz şarj etme, otoyolları ücretsiz kullanma ve ücretsiz otopark gibi teşvik mekanizması var. DEWA 2015 itibariyle 100 adet şarj istasyonu kurdu ve bu yıl sonuna kadar 100 tane daha kuracak.


Ford ile Lyft otonom araç konusunda iş birliğine gittiklerini duyurdu. Anlaşma, 2021’de Lyft araç parkında çok sayıda Ford otonom araç olmasını hedefliyor.


Toyota, PKSHA Technology Inc’e (pahk-sha diye telafuz ediliyor) 9.1 milyon yatırım yaptı. PKSHA, araçlarla insanların etkileşime geçmesine yönelik yazılım geliştirilmesi üzerine çalışıyor.

Toyota, ABD’de üreteceği hibrit araç için 5 üretim tesisine 378 milyon $ yatırım yapacağını duyurdu. Projelerin 2020’de operasyona geçmesi bekleniyor. Dünya gider Mersin’e Toyota gider tersine derdim, ama öyle olmadığı kanaatindeyim, Toyota hibrit araçlara çok güveniyor.


Barış Sanlı EAK’de okuduğum 2 haber:

  • Dyson, 2 milyar dolarlık yatırımla 2020’de piyasaya elektrikli araba sürecek. 400 kişi çalışmalarına devam ediyor. Dyson, 2015 yılında solid state batarya üzerine çalışan Sakti 3 isimli şirketi 90 milyon $’a satın almıştı.
  • Tüm şarj istasyonları için tek bir kart, EnbW e-card; Alman elektrik şirketi EnbW tarafından tanıtılan bu kart, Almanya’da, Avusturya’da ve İsviçre’de tam 8 bin adet şarj istasyonunun kullanımına olanak tanıyor. Şarj istasyonunu işleten kim olursa olsun. EnbW’nin diğer şarj istasyonu operatörleriyle görüşmeleri devam ediyormuş.

11.04.2017

2017 ilk çeyrek temiz enerji yatırımları 2016’nın aynı dönemine göre %17’lik düşüşle 53.6 milyar $ olarak gerçekleşmiş. Bunun 39 milyar $’ını utility ölçeğinde yenilenebilir enerji yatırımları oluşturuyor.

Yatırım olarak şunlar değerlendiriliyor: erken dönem teknoloji yatırımı, kurumsal finansman, fon toplama, ar-ge, varlık finansmanı, birleşme ve devralma, satın alma, yatırımcı çıkışı vs.

Bu dönemdeki önemli işlemler ise şu şekilde:

  • Tesla’nın 1.4 milyar $ değerinde hisse senedi basması
  • Enel’in Meksika’daki 754 MW gücündeki Villanueva PV projesine 650 milyon $ finansman sağlaması
  • 1.9 milyar $’lık 97 MW gücündeki Hohe See offshore rüzgar çiftliği projesi (Almanya)
  • 911 milyon $’lık 400 MW gücündeki CPI Binhai H2 offshore rüzgar çiftliği projesi (Çin)

Bloomberg


Ortalama bir otomobilde yaklaşık 30-50 pound (14-23 kg), elektrikli bir otomobilde ise içten yanmalı bir motora kıyasla yaklaşık 4 kat daha fazla bakır kablo kullanıyormuş. Bu noktada, madencilik devi BHP Billiton, 140 milyon EV’nin bakır talebini 8.5 milyon ton arttıracağını tahmin etmiş. Bu artış, toplam küresel bakır talebinin yaklaşık 1/3’üne denkmiş, yani yaklaşık 38 milyar $ (şu anki yıllık pazar 100 milyar $).