22.01.2018

Şirketler 2017’de dünya genelinde 5.4 GW enerji alım anlaşması (PPA) imzaladı ve bununla birlikte, 2008’den bu yana global ölçekte kümüle anlaşmaya esas kapasite 20 GW’ı aştı. 2017 yılında imzalanan PPA’ların 2.8 GW’ı ABD’de gerçekleşti, AB’de ise 1 GW kapasite geçildi.


IMF, 2018 yılı global ekonomik büyüme beklentisini yüzde 3.9’a yükseltti. Bu, bölgesel gerginlikler ve OPEC üyeleriyle Rusya’nın iş birliğinin 2018 sonrası da devam edeceği yönündeki demeçler hepsi birlikte petrol fiyatlarının 65-70$ bandında kalmasını sağlayabilir (mi?).


Kenya’lılar, ülke GDP’sinin %2’sine tekabül eden 16.5 milyar $ değerinde parayı Bitcoin olarak tutuyormuş. Bu oran Rusya’da yüzde 5, Yeni Zelanda’da 4, Ukrayna ve Güney Afrika ile Kolombiya’da yüzde 2.

#HODL 🙂


World Economic Forum’un 2017 yılı enerji tedarik kalitesi sıralamasında Türkiye 137 ülke arasında 50’de yer aldı. Yemen en kötü, Nijerya ise en kötü ikinci sırada.


Shell, şoförlere yoğun taksi talebinin olduğu bölgeleri bildiren uygulaması FarePilot üzerinden Uber tarzı taksi rezervasyonu yapılabilmesi için izin başvurusunda bulundu. Ancak, şimdilik, test amaçlı sunulması planlanan hizmet sadece ticari servisler (business-to-business) için kullanılacak, yani herkese açık olmayacak.


2010 yılında yaşanan Deepwater Horizon kazasının BP’ye faturası 65 milyar $. BP CFO’suna göre, maliyet, 50$/bbl fiyat seviyesinde yönetilebilir (güncel fiyatlar 69$ seviyesinde).


Naftogaz, Mart ayından önce Rusya’dan gaz ithalatının başlayacağını söyledi. Basına konuşan yetkili, bunun kendilerinin niyeti olduğunu da belirtmiş.


ZincNyx Energy Solutions’ı satın alan MGX Minerals CEO’su Jared Lazerson’a göre, ZincNyx 2019’dan itibaren çinko esaslı akış pilleri için seri üretime başlayacak. Firma, saatlik 5 kW çıkış (discharge output) sağlayabilen 20 kWh kapasiteli bir pili 16 bin USD’ye üretmeyi amaçlıyor, muadil Tesla pilin maliyeti ise 56 bin USD civarındaymış.

Not: Tesla nasıl 56 bin USD ve dolayısıyla, bunların fiyat avantajı nerde anlayamadım. Zira, 13.5 kWh kapasiteli Tesla Powerwall her şey dâhil 6200$ (dolayısıyla 2 tane Powerwall alıp 27 kWh kapasiteye ulaşınca maliyet 12400$ yapıyor). Acaba, pilin kullanım ömrü 2-3 kat mı bilemedim, haberde detay verilmemiş.

18.01.2018

ABD’de 2017 yılı plug-in (BEV ve PHEV) satışları 2016’ya kıyasla %27 artış göstererek 200 bin adede ulaştı. 2017’de satılan her bir plug-in aracın %53’ü de bataryalı elektrikli (106 bin). Dünyanın en büyük ikinci plug-in pazarı olan ABD satışlarının yaklaşık %50’si California’da ve plug-in araçların toplam araç içindeki oranı ülke seviyesinde %1.2 mertebelerine çıktı.

2015-2017 arası satışlar aylık bazda grafik olarak burada.


Elektrik Piyasasında Tüketim Tesisi ile Aynı Ölçüm Noktasından Bağlı ve Güneş Enerjisine Dayalı Üretim Tesisleri için Lisanssız Üretim Başvurularına ve İhtiyaç Fazlası Enerjinin Değerlendirilmesine İlişkin Usul ve Esaslar bugünkü REGA’da yayımlandı (bkz). Şuradaki yazıda belirttiğim hususlarda bir iyileşme/gelişme görememekle birlikte, “EPDK, kendi tarafına bakan kısmıyla işi kolaylaştırmaya çalışıyor” diyebiliriz.


The Los Angeles Police Department (LAPD) 160 adet BMW i3 kiralıyor. Bu vesileyle, elektrikli araçların kiralama modeliyle yaygınlaşacağına ilişkin inancımı bir kez daha paylaşayım.


ABD’li elektrik şirketleri şarj istasyonu kurmaya devam ediyor. Pacific Gas and Electric Company (PG&E), 3 yıllık program kapsamında 7500 adet Level 2 tip şarj istasyonu kurma programını başlattı.


Brezilya, 2016 verilerine göre rüzgarda en yüksek kapasite kapasite faktörüne sahip ve bu oran ortalama %39’lar civarında. Voltalia firması, geçtiğimiz aylarda yapılan bir ihaleyi 29.82$/MWh bedelle kazanmıştı. Ülkemizde düzenlenen Rüzgar YEKA 34.8$/MWh bedelle sonuçlanmıştı, böyle bakınca hiç de fena değil, üstelik bizde fabrika kurulumu ve AR-GE şartı da var.


ABD’li Solaria’dan siyah ve %19.4 verimlilikte monoPERC güneş paneli. İddiaya göre, araştırmalar, insanların yüzde 40’ının öncelikle panellerin görünümüne baktığını ortaya koymuş. Panelin teknik föyü burada.


Satılan her bir Bolt’tan 9 bin USD zarar yazdığını söyleyen GM, CEO Mary Barra’ya göre, 2021’le birlikte kâr etmeye başlayacak.


AES ve Siemens, Tesla’ya rakip Fluence Energy şirketini kurdu ve AES’e 100 MW/400 MWh kapasiteli pil tedarik edecek.

17.01.2018

ACWA, SolarCoin ekosistemine katıldığını duyurdu. Böylelikle, üretilen her 1 MWh güneş enerjisi karşılığı 1 SolarCoin (SLR) ACWA’ya ödül olarak verilecek. ACWA sitesindeki haber.

1 SLR şu anda 1.23$ civarında (basın duyurusunun yapıldığı sırada 2.23$ idi).

Türkiye’de ortalama 1500 MWh/MW üretildiğini varsayarsak, lisanssız her bir GES yılda bugünkü fiyatlarla 3000-5000$ arası ilave getiri sağlayabilir. SolarCoin hakkında detaylı bilgi için tıklanılabilir.


Hollanda Title Transfer Facility (TTF) gaz fiyatı, Almanya’nın yüksek gaz tüketimi beklentisiyle Salı günü sabah 19.10€/MWh düzeyinde gerçekleşti. LNG fiyatları da yükselişte; Japonya Ekonomi, Ticaret ve Sanayi Bakanlığı verilerine göre, Japonya Aralık ayında kontrata bağlanan LNG kargolarına 10.20$/MMBtu ödendi. Bu, Ocak 2015’ten bu yana en yüksek fiyat olmakla birlikte, Kasım fiyatlarından da %13.3 yüksek.


GM, malzeme taşınması ve otomotiv parçalarının fabrikaya teslim edilerek tesise dağıtım işinin yönetilmesi için Çin’deki 17 fabrikasında 1500 DHL personelinden hizmet alıyor.


Ford CFO’sunun “performansımızdan memnun değiliz; ama geleceğimizden heyecan duyuyoruzifadesinden ne anlamak lazım?

11.01.2018

Bugün DEİK’in İş Kurulları Genel Kurulu’na katıldım. Enerji ve Nijerya için şirketimi temsilen oy kullandım. Ülkemiz için hayırlı olmasını temenni ediyorum.


Australian Newcastle kömür fiyatı, Kasım ayındaki seviyenin üzerine %15 yükselerek 2016 sonlarındaki fiyatı geçti (fiyat seyri burada). Reuters’daki habere göre bunun sebebi, Çin genelindeki ithalat terminallerindeki sıkışıklık ve dünyanın en büyük termal kömür madencilik yerlerinden Endonezya’nın Kalimantan adasındaki yükleme gecikmeleri.

Yükleme ve boşaltma bekleyen gemilerinin görüldüğü görsel.


DOE’nin FERC’e, kömür ve nükleer güç santrallerine yönelik sunduğu NOPR için; FERC’in ara bir çözüm bulmaya çalışacağını düşünmüştüm; ama yanıldım. FERC NOPR’yi reddetti. Gerekçe de, kömür ve nükleer güç santrallerinin devre dışı kalmasının şebeke güvenilirliğini ve esnekliğini tehdit edeceğine yönelik iddiaların delillendirilememiş olması. Bu çok önemli bir vurgu.

Sonuç olarak, can çekişeni diriltmeye çok da niyetli olmadıklarını belli ettiler.

Aklıma ister istemez şu geliyor; EPDK’nın ETKB’nin söylediği bir şeyi yapmama lüksü var mı sizce?

Konuyla alakalı olduğunu düşündüğüm ve Ateş Uğurel Bey’in LinkedIn paylaşımından gördüğüm bir analizi paylaşmak istiyorum. Şöyle ki; Xcel Energy Electric Resource Plan (ERP) adını verdiği bir yarışma kapsamında 350 adet yenilenebilir enerji fiyat teklifi alıyor. Başvurulara göre, rüzgar+depolama için ortalama fiyat $21/MWh, solar+depolama için ortalama fiyat $36/MWh çıkıyor.

Orijinal kaynak


KPMG’nin otomotiv endüstrisi yöneticileriyle yaptığı ankete katılanların %54’ü batarya elektrikli araçların ticari olarak başarılı olamayacağını, öte yandan %77’i (ABD katılımcılarının %85’i) gerçek atılımı yakıt hücreli araçların sağlayacağını söylemiş. Bu görüşlerin temelinde altyapı ve şarj süresi uzunluğu var; ama yine de yakıt hücreli bir dolum istasyonunun inanılmaz maliyetli olduğu düşünüldüğünde ve insanların araç kullanım alışkanları (ev-iş arası gibi) noktasında, yöneticilerin yaklaşımının dar çerçeveli kaldığını değerlendiriyorum.


Ofgem CEO’su Dermot Nolan’ın MP tarafından pasif davranmakla eleştirilmesi sonrası, Nolan, vulnerable olarak adlandırılan tüketicileri korumak amaçlı tavan fiyat uygulaması için geç kalınmasıyla alakalı “daha önce harekete geçmiş olmayı isterdimdedi. Uygulamadan toplam 4 milyon tüketici yararlanacak.


Her yerde haber oldu ama yazmaktan zarar gelmez; NY Belediye Başkanı Bill de Blasio, belediyenin emeklilik fonlarından 5 milyar USD’lik fosil yakıt harcamasına sebebiyet verdikleri gerekçesiyle, iklim değişikliğine etkileri nedeniyle 5 büyük petrol üreticisine dava açtı ve 2012’de yaşanan Superstorm Sandy adres gösterdi. Şirketler şunlar: BP, Chevron, ConocoPhillips, ExxonMobil, Royal Dutch Shell.

Özel sektörü bu şekilde dava etmek hakikaten ilginç bir yaklaşım, zira karşılıklı edimleri ortadan kaldırırsak, o takdirde özel sektörün yapması gereken her işi belediye yapsın. Ne çıkacak davadan merakla bekliyorum.

İklim demişken, National Oceanic and Atmospheric Administration tarafından hazırlanan rapora göre, arktik, eski günlerine dönme belirtisi göstermiyor (raporla alakal video).


Petrol, İran ve Venezuela etkilerine ilaveten ABD’deki kısıtlar nedeniyle 70$ dayandı. Peki yıl sonu hedef fiyatı ne; Euan Mearns’a göre 80$ olacak. Şu şekilde detaylandırmış;

  • Petrol piyasası günlük yaklaşık 1.7 milyon varil üretim kısıtlamasına tabi ve OPEC+Rusya kısıt anlaşmasını uzattı.
  • Kesintiler dâhil şekilde bakıldığında, 2015’ten bu yana üretimin yatay seyrettiği söylenebilir.
  • Çok fazla jeopolitik belirsizlik var.

Son olarak bir soru: OPEC, petrol fiyatlarının 80 dolar seviyelerine ulaşmasını istiyor mu bilemiyorum, zira bu, shale araştırmalarını artırıyor ve günün sonunda petrol üreticilerini olumsuz etkileyebilir ki ABD’nin net ihracatçı olacağaını EIA çok kez söyledi.


Hindistan Directorate General of Safeguards, Customs and Central Excise, Çin ve Malezya üretimi güneş panellerine %70 gümrük vergisi uygulaması önerdi. Hindistan Çin panellerinin en büyük ithalatçısı konumunda.


Okumalık: Ark Invest Big Ideas 2018 (bağlantı). Başlıklar aşağıda olup use-case’ler bağlantıda.

  • Mobility-as-a-Service
  • Robotics
  • Deep Learning
  • CRISPR Genome-Editing
  • Cryptoassets
  • Cryptoassets
  • Frictionless Value Transfers
  • 3D Printing

Başka meşgaleler nedeniyle notları güncellemekten aciz kaldığım için kendime kızdığımı da ifade edeyim son olarak.

08.01.2017

Rekabet Kurumu 2017 Yılı Birleşme ve Devralma Görünüm Raporu Yayınlandı. Buna göre;

  • Yabancı yatırımcılar 2017 yılında Türk şirketlerine 47 ayrı işlemde 15,1 milyar TL tutarında yatırım yapmışlardır. Hedef şirketin Türkiye kökenli olduğu işlemlerde yabancı yatırımcıların payı yaklaşık %68 düzeyinde gerçekleşmiştir.
  • Yabancı yatırımcılar arasında işlem bazında yapılan sıralamaya göre ilk sırada Hollanda ile Japonya kökenli yatırımcılar bulunmaktadır. Bu ülkeleri Fransa ve Lüksemburg izlemektedir. İşlem hacmi bakımından ise ilk iki sırayı Hollanda ve Jersey/Manş Adası kökenli yatırımcılar almıştır.
  • 2017 yılı içinde tarafların uyruğuna bakılmaksızın Türkiye sınırları içinde gerçekleştirilen tüm işlemler mercek altına alındığında ise işlem sayısı bakımından, özelleştirme işlemleri hariç olmak üzere en çok işlem elektrik enerjisinin üretimi, iletimi ve dağıtımı alanında gerçekleşmiştir.
  • İşlem hacmi açısından bakıldığında ana faaliyet alanları bakımından yapılan gruplandırmaya göre en yüksek işlem hacmi gerçekleşen ilk alan “toptan ve perakende ticarettir”. Bu başlık altında “akaryakıt dağıtımı” ve “organize perakende” sektörlerinde gerçekleşen işlemler öne çıkmaktadır.  İşlem hacmi bakımından ikinci sırada “elektrik üretimi ve dağıtımı” gelmektedir. Bu kapsamdaki işlemler büyük ölçüde “elektrik enerjisi üretimi” ve “elektrik enerjisi dağıtımı” sektörlerinde gerçekleştirilmiştir. En yüksek işlem hacmi kaydedilen üçüncü ana faaliyet alanı ise “imalat” olup “plastik ürünler”, “gıda” ve “otomotiv yedek parça” üretimi 2017 yılında bu faaliyet alanı kapsamında öne çıkan sektörlerdir.

Çin’de Şubat 2018 itibariyle yürürlüğe girmesi beklenen elektrik piyasası mevzuat değişikliğiyle, şebeke bağlı dağıtık elektrik üreticileri komşu sanayi ve ticarethane tüketicilerine elektrik satabilecekler. 2017 Ç3 itibariyle bu kapsama giren 30 GW tesis olduğunu tahmin eden BNEF, bu değişikliğin 70 GW daha kuruluma sebebiyet vereceğini değerlendiriyor.


UK 2025’te kömür santrallerinin tamamını kapatmayı planlıyor. 2016’da 3 tane kapandı, 2022’ye kadar çoğu kapanacak ve 2025 Ekim’de de sonuncusu kapanmaya zorlanacak. Ancak, yine de santraller yedek rezerv olarak tutulacak ve bu kapsamda da fonlanacaklar.


BTC ticareti 672 yapan kişi arasında yapılan ankete göre, bunların yaklaşık %18’i borç parayla bu işe girmiş.


DOE Office of Energy Efficiency & Renewable Energy tarafından yapılan karşılaştırmaya göre, Level 2 elektrikli araç şarj istasyonunu fırından daha az elektrik çekiyor.


SK Innovation, Samsung’dan sonra Macaristan’da li-on batarya fabrikası kuracak ikinci şirket olacak. Yatırım maliyeti 777 milyon USD olan fabrikanın kapasitesi 7.5 GWh/yıl ve 2020 başlarında işletmeye açılması bekleniyor.

03.01.2018

FGE’ye göre,  halihazırda zaten Çin’in en büyük petrol tedarikçisi olan Rusya, 2018’de bu ülkeye petrol arzını 200 bin varil/gün artıracak ve bu, AB’nin petrol faturasını artıracak.


Çin Finans Bakanı, elektrikli ve hidrojen yakıt hücreli araçlara yönelik vergi istisnasının 2020’nin sonuna kadar uzatılacağını söyledi.


Electrek yazarı, Tesla Model S P85 ile -25 derecede ve 118 km/h hızla seyrettiği 150 km’lik yolculukta 223 km’ye tekabül eden enerji harcamış. Aşırı soğuk havanın enerji sarfiyatı üzerinde %48 oranında bir etkisi olmuş. Bu durum, 150-200 km menzile sahip elektrikli aracıyla ev-iş arası seyahat edenleri kötü etkilemez.


Bitcoin energy consumption index arttıkça mining işinin regüle edilmesi zaruri olacak ve Çin bu konuda adım atacak gibi. Bu gibi şeyler, pre-mined (Ripple gibi) veya non-mineable (NEO gibi) kripto paraların öne çıkmasına neden olur mu veya BTC forkları görür müyüz acaba?


ABD, MoneyGram’ın Çin’li Ant Financial’a satışına ulusal güvenlik gerekçesiyle izin vermedi. Ant Financial Alibaba’nın.

02.01.2018

SP Energy Networks (UK merkezi Scottish Power’ın şirketi) CEO’su Frank Mitchell; kendi elektriğini üretmek suretiyle şebeke maliyetlerinden kaçınma fırsatı olmayan kişilerin (yüksek binalarda oturanlar vs), elektrikli araç şarj istasyonlarının gerektirdiği şebeke maliyetlerine katlanmaları gibi bir durumun söz konusu olduğuna ve topluma adil davranılması gereken bir fiyat mekanizmasına değinmiş.

Ofgem, 2017’nin Kasım ayında elektrikli araçların şarjı bağlamında şebeke reformu konusunda bir çalışma raporu yayınlamıştı.


Petrol, İran’da yaşanan olayların etkisiyle, 2014’ten bu yana yılın en yüksek açılışını gerçekleştirdi. Brent petrolün varil fiyatı $67’ye dayandı.


Yoshiyuki Suimon ve Kazuki Miyamoto tarafından yapılan hesaba göre, Bitcoin’in Japonya GDP’sine 2018’in ilk çeyreği için yüzde 0.3 katkısı olacak.


DHL, StreetScooter’larında BMW’den i3 batarya paketi kullanacak. DHL’nin modelini çok beğeniyorum.


Almanya Yüksek Mahkemesi, VW’nin Dieselgate skandalı kapsamında yönetimin aksiyonlarının incelenmesi için atanan özel denetçinin çalışmalarının durdurulmasına yönelik yaptığı başvuruyu reddetti.


Elektrikli araçların adaptasyonunu gösteren güzel bir infografik burada.